PRACA ORYGINALNA
Wiedza kobiet w wieku okołomenopauzalnym na temat profilaktyki raka piersi
 
Więcej
Ukryj
1
Samodzielna Pracownia Socjologii Medycyny Katedry Nauk Humanistycznych WPiNoZ UM w Lublinie,
2
Zakład Onkologii WPiNoZ UM w Lublinie
3
Studenckie Koło Naukowe Samodzielnej Pracowni Socjologii Medycyny WPiNoZ UM w Lublinie.
AUTOR DO KORESPONDENCJI
Renata Bogusz   

Samodzielna Pracownia Socjologii Medycyny Katedry Nauk Humanistycznych WPiNoZ UM w Lublinie.
 
Med Og Nauk Zdr. 2013;19(4):523–529
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Wprowadzenie:
Nowotwory piersi to istotny problem medyczny i społeczny wśród kobiet na całym świecie. Najczęściej występującym w naszym kraju nowotworem złośliwym u kobiet jest rak sutka. Dotyczy on głównie kobiet po 50 roku życia. Najnowsze wyniki badań naukowych dowodzą, że rak piersi w początkowym stadium może być całkowicie uleczalny. Dlatego tak ważna jest edukacja zdrowotna kobiet w zakresie wczesnego rozpoznawania choroby oraz kształtowanie nawyku samobadania piersi.

Cel pracy:
Celem pracy było określenie poziomu wiedzy kobiet w okresie okołomenopauzalnym na temat profilaktyki raka

Materiał i metody:
Badania sondażowe przeprowadzono w 2012 roku wśród 100 kobiet w wieku 48–60 lat, mieszkających w Chełmie i okolicach. Uzyskany materiał poddano analizie statystycznej.

Wyniki:
Na podstawie badań stwierdzono między innymi, że zdaniem 90% respondentek czynnikiem odpowiedzialnym za wystąpienie raka piersi jest predyspozycja rodzinna. W opinii 100% badanych wczesna diagnostyka zwiększa szanse wyleczenia. Do najważniejszych działań profilaktycznych badane zaliczyły mammografię (92%) i samobadanie piersi (82%). Wiedzę na temat profilaktyki reka piersi badane czerpały przede wszystkim z mediów (75%).


Introduction:
Breast cancer is an important medical and social problem among women worldwide. The most common type of cancer affecting women in Poland is cancer of the breast nipple. It mainly occurs in women aged over 50. The results of the latest clinical studies confirm that breast cancer in its early stage can be completely curable. Therefore, women’s health education in the area of early detection of the disease and development of habitual breast self-examination is very important.

Aim:
The goal of this project was to determine the level of knowledge concerning breast cancer prevention among perimenopausal women.

Material and Methods:
The survey was conducted in 2012 among 100 women aged 48–60, living in Chełm and its vicinity

Results:
Based on the results of the study it was found that according to 90% of the respondents, family predisposition is the factor responsible for the development of breast cancer. In the opinions of 100% of the women in the survey early screening increases the chances for recovery. As the most important forms of cancer prevention the respondents considered mammograms (92%) and breast self-examination (82%). The women examined obtained their knowledge concerning breast cancer prevention primarily from the media.

 
REFERENCJE (33)
1.
Parkin DM. International variation. Oncogene 2004; 23: 6329–6340.
 
2.
Lissowska J. Wybrane nowotwory narządów płciowych u kobiet. W: Niemiec T (red.). Raport: Zdrowie kobiet w wieku prokreacyjnym 15–49 lat. Warszawa: Wydawca: Program Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju; 2007: 132–143.
 
3.
Wojciechowska U, Didkowska J, Zatoński W. Nowotwory złośliwe w Polsce w 2008 roku. Warszawa: Centrum Onkologii Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie; 2010.
 
4.
Zatoński W (red.). Europejski kodeks walki z rakiem. Warszawa: Centrum Onkologii – Instytut; 2007.
 
5.
Jokiel M. Społeczne aspekty wczesnego wykrywania raka piersi po wprowadzeniu w Polsce skryningów populacyjnych. Przegl Epidemiol 2009; 63: 445–449.
 
6.
Muszyńska A. Czynniki zwiększające ryzyko wystąpienia raka piersi – czy możemy je modyfikować? Family Medicine & Primary Care Review 2006; 8 (3):711 -714.
 
7.
Dworniak T. Rak sutka – profilaktyka. Nowa Klin. 2003; 10(5/6): 535–537.
 
8.
Romanowicz-Makowska H. Analiza apoptozy u chorych na raka piersi. Przegląd Menopauzalny 2000; 1: 23–28.
 
9.
Mazurkiewicz M. Profilaktyka i metody wczesnego rozpoznawania raka gruczołu piersiowego. Medycyna rodzinna 2000; 3: 29 30.
 
10.
Garcia-Closas M, Brinton LA, Lissowska J. Established breast cancer risk factors by clinically important tumour characteristics. BJC 2006; 95(1): 123–129.
 
11.
Goworek P, Durka M, Borowiak E, Cieślak H. Wiedza na temat samobadania piersi wśród kobiet mieszkających w Polsce i Nowej Zelandii. Problemy Pielęgniarstwa 2008; 16: 144–150.
 
12.
Cho E, Spiegelman D, Hunter DJ, Chen WY, Stampfer MJ, Colditz GA, Willett WC. Premenopausal fat intake and risk of breast cancer. J Natl Cancer Inst. 2003; 95:1079–1085.
 
13.
Hoser K, Patrick J, Beral V. Do women know that the risk of breast cancer increases with age? Br J Pract 2007; 57: 404–406.
 
14.
Sieja K. Związek stresujących wydarzeń życiowych z rozwojem raka gruczołu piersiowego. Współczesna Onkologia 2002; 6 (2): 121–123.
 
15.
Sapczyński M. Rekomendacje Zarządu Głównego PTG w sprawie profilaktyki i wczesnej diagnostyki zmian w gruczole sutkowym (23.03.2005r.). Przegląd Menopauzalny 2005; 2: 8–9.
 
16.
Bucholc M, Łepecka-Klusek C, Kanadys K. Znajomość techniki samobadania piersi i praktyczne jej wykorzystywanie przez personel medyczny. Zdrowie Publiczne 2002; 112: 55 -57.
 
17.
Łepecka-Klusek C. Zdrowie i płodność kobiety. Pielęgniarstwo we współczesnym położnictwie i ginekologii. Lublin: Czelej 2003.
 
18.
Łuczak E, Lisowski J. Udział czynnika samokontroli piersi w wykrywalności nowotworów sutka. Kwartalnik Ortopedyczny 2007; 2: 84–88.
 
19.
Krajewska K. Badanie gruczołu piersiowego. W: Krajewska-Kułak E, Szczepański M (red.). Badanie fizykalne w praktyce pielęgniarek i położnych. Lublin: Czelej; 2008.
 
20.
Samulak D, Pięta B, Michalska M, Grzelak W, Sajdak S. Oszczędzające metody diagnostyczno-terapeutyczne guzów gruczołu sutkowego Gin Prakt 2008; 4: 6–9.
 
21.
Pawlicki M. Rak piersi – nowe nadzieje i możliwości leczenia. Bielsko- -Biała: Alfa Medica Press; 2002.
 
22.
Studniarek M, Bianek-Bodzak A. Rola technik obrazowych w wykrywaniu wczesnych postaci raka piersi. Współczesna Onkologia 2002; 6 (2): 68–79.
 
23.
Bińkowska M, Dębski R. Przesiewowe badania mammograficzne w populacji kobiet polskich w wieku od 45 do 54 lat. Ginekologia Polska 2005; 76 (11): 871–878.
 
24.
Przysada G, Bojczuk T, Kuźniar A. Poziom wiedzy kobiet na temat profilaktyki i wczesnego rozpoznawania raka. Young Sports Science of Ukraine. 2009; 3: 129–136.
 
25.
Lorenc A, Pop T, Boychuk T. Wiedza kobiet po 40 roku życia o czynnikach ryzyka i profilaktyce raka piersi Young Sport Science of Ukraine. 2012; 4: 59–65.
 
26.
King MC, Marks JH, Mdell JB. Breast and ovarian cancer risks due to inherited mutations in BRCA1 and BRCA2. Science 2003; 302: 643–646.
 
27.
Wołowski T, Wróblewska P. Ocena wiedzy gdańskich studentek na temat profilaktyki raka piersi. Probl Hig Epidemiol 2012; 93(2): 347–349.
 
28.
Siwczyńska D, Barańska A, Mińko M, Pacian A, Religioni U, Bojakowska U. Ocena skuteczności programów profilaktycznych dotyczących raka piersi elementem zarządzania w ochronie zdrowia w makroregionie lubelskim. Hygeia Public Health 2012; 47(2): 211–214.
 
29.
Cichońska M, Borek M, Krawczyk W, Maciąg D. Wiedza kobiet w zakresie zapobiegania nowotworom piersi i raka szyjki macicy. Acta Scientifica Academiae Ostroviensis 2012; 1(Sectio B): 5022025.
 
30.
Lewandowska A, Mess E, Laufer J. Profilaktyka raka piersi wśród kobiet. Onkol. Pol. 2011;14 (3): 131–134.
 
31.
Zych B, Kusek E, Sztanke M, Pasternak K. Postawy kobiet wobec zagrożeń chorobą nowotworową piersi. Probl Hig Epidemiol 2006; 87 (3): 216–220.
 
32.
Zych B, Marć M, Binkowska-Bury M. Stan wiedzy kobiet po 35 roku życia w zakresie profilaktyki raka piersi. Przegląd Medyczny Uniwersytetu Rzeszowskiego 2006; 1: 27–33.
 
33.
Prażmowska B, Puto G, Huras H. Czynniki wpływające na częstość wykonywania badania mammograficznego. Medycyna Ogólna 2010; 16 (4): 474–484.
 
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543