PL EN
PRACA ORYGINALNA
Cechy osobowości jako predyktory nieprawidłowych zachowań żywieniowych u pacjentów z otyłością kwalifikowanych do operacji bariatrycznej – wstępne doniesienia
 
Więcej
Ukryj
1
Klinika Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej, Metabolicznej i Torakochirurgii, Centralny Szpital Kliniczny Ministerstwa Obrony Narodowej Wojskowego Instytutu Medycznego, Wojskowy Instytut Medyczny – Państwowy Instytut Badawczy w Warszawie, Polska
 
 
Autor do korespondencji
Marzena - Sekula   

Klinika Chirurgii Ogólnej, Onkologicznej, Metabolicznej i Torakochirurgii, ul. Rydygiera 13a/96, 01-793 Warszawa, Polska
 
 
 
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Wprowadzenie i cel:
Otyłość stanowi złożony problem zdrowotny, w przypadku którego istotną rolę odgrywają czynniki psychologiczne, w tym cechy osobowości mogące wpływać na kształtowanie się nieprawidłowych zachowań żywieniowych. Badanie zostało zaprojektowane, aby ustalić, czy cechy osobowości u osób z otyłością warunkują określone nieprawidłowe zachowania żywieniowe.

Materiał i metody:
W badaniu wzięło udział 34 chorych z otyłością II, III i IV stopnia w procesie kwalifikacji do operacji bariatrycznej. Wskaźnik BMI badanych mieścił się między 35 a 54. Do pomiaru zmiennych zastosowano narzędzia: NEO-FFI (Costa, McCare, 1998) oraz opracowany na potrzeby projektu kwestionariusz „Moje zachowania żywieniowe”. Analizę statystyczną wykonano w programie SPSS 24.0.

Wyniki:
Istotnymi predyktorami nieprawidłowych zachowań żywieniowych u osób z otyłością okazały się neurotyczność oraz sumienność. Sumienność obniżała nasilenie restrykcji żywieniowych, natomiast nasilenie neurotyczności zwiększało jedzenie emocjonalne oraz automatyczne u badanych pacjentów chorujących na otyłość.

Wnioski:
Cechy osobowości odgrywają ważną rolę w rozwoju otyłości zarówno jako czynniki ryzyka, jak i czynniki ochronne. Uwzględnienie zależności między cechami osobowości a nieprawidłowymi zachowaniami żywieniowymi, w badaniach i praktyce klinicznej, pozwala na pełniejsze zrozumienie mechanizmów leżących u podłoża rozwoju i leczenia choroby otyłościowej. Integracja perspektywy osobowościowej z interwencjami dietetycznymi i psychologicznymi może przyczynić się do tworzenia bardziej spersonalizowanych strategii terapeutycznych i skutecznego leczenia otyłości.

Introduction and objective:
Obesity constitutes a complex health problem in which psychological factors play a significant role, including personality traits that may influence the development of maladaptive eating behaviours. The study was designed to determine whether personality traits in individuals with obesity condition specific maladaptive eating behaviours.

Material and methods:
The study included 34 patients with Class II, III, and IV obesity undergoing qualification for bariatric surgery. The participants’ BMI ranged from 35–54 kg/m². The following instruments were used to measure the variables: the NEO-FFI (Costa, McCrae; 1998) and a questionnaire designed for the purposes of the project entitled “My Eating Behaviours.” Statistical analysis was performed using SPSS 24.0.

Results:
Neuroticism and conscientiousness were identified as significant predictors of maladaptive eating behaviours in individuals with obesity. Conscientiousness reduced the severity of dietary restraint, whereas higher levels of neuroticism increased emotional and automatic eating in the examined patients with obesity.

Conclusions:
Personality traits play an important role in the development of obesity as both risk and protective factors. Considering the relationships between personality traits and maladaptive eating behaviours in research and clinical practice allows a more comprehensive understanding of the mechanisms underlying the development and treatment of obesity. Integrating a personality perspective with dietary and psychological interventions may contribute to the development of more personalized therapeutic strategies and more effective treatment of obesity.
INFORMACJE O RECENZOWANIU
Sprawdzono w systemie antyplagiatowym
REFERENCJE (34)
1.
World Health Organization. Obesity and overweight. https://www.who.int/news-room/... (access: 2026.10.12).
 
2.
World Obesity Federation. World Obesity Atlas 2022. https://www.worldobesity.org/r... (access: 2026.10.12).
 
3.
Główny Urząd Statystyczny. Odsetek osób w wieku powyżej 15 lat według indeksu masy ciała (BMI). https://publikacje.new.stat.go... (access: 2026.10.12).
 
4.
Ministerstwo Zdrowia. Narodowy bilans zdrowia Polaków – mamy wyniki badania WOBASZ3. Co zmieniło się przez 20 lat? https://www.gov.pl/web/zdrowie... (access: 2026.10.12).
 
5.
WHO. ICD-11 for Mortality ang Morbidity Statistics – 5B81 Obesity. https://icd.who.int/browse/202... (access:2026.07.16).
 
6.
Boniecka I, Lisik W. Dietetyka w chirurgii bariatrycznej. Warszawa: PZWL; 2023.
 
7.
Akalestou E, Miras AD, Rutter GA, et al. Mechanisms of Weight Loss After Obesity Surgery. Endocr Rev. 2022;12;43(1):19–34. doi: 10.1210/endrev/bnab022. PMID: 34363458; PMCID: PMC8755990.
 
8.
Kim Y, Kim KH, Lee SH, et al. Long-Term Outcomes of Metabolic and Bariatric Surgery: Durability of Weight Loss, Metabolic Remission, and the Changing Treatment Landscape. J Metab Bariatr Surg. 2026;15(1):10–19. https://doi.org/10.17476/jmbs.....
 
9.
Szeliga J, Wyleżoł M, Major P, et al. Metabolic and Bariatric Surgery Chapter of the Association of Polish Surgeons. Bariatric and metabolic surgery care standards. Wideochir Inne Tech Maloinwazyjne. 2020; 15(3): 391–394. doi:10.5114/wiitm.2020.97935. Epub 2020 Aug 5. PMID: 32904635; PMCID: PMC7457194.
 
10.
Athanasiadis DI, Martin A, Kapsampelis P, et al. Factors associated with weight regain post-bariatric surgery: a systematic review. Surg Endosc. 2021;35(8):4069–4084. doi:10.1007/s00464-021-08329-w. Epub 2021 Mar 1. PMID: 33650001.
 
11.
Noria SF, Shelby RD, Atkins KD, et al. Weight Regain After Bariatric Surgery: Scope of the Problem, Causes, Prevention, and Treatment. Curr Diab Rep. 2023;23(3):31–42. doi:10.1007/s11892-023-01498-z. Epub 2023 Feb 8. PMID: 36752995; PMCID: PMC9906605.
 
12.
Maki S, Leon M, Glenn E, et al. Use of Broadband Personality Tests in Bariatric Surgery: A Scoping Review. J Surg Res. 2024;293:717–726. doi:10.1016/j.jss.2023.09.041. Epub 2023 Oct 17. PMID: 37857114.
 
13.
Chan JKY, Vartanian LR. Psychological predictors of adherence to lifestyle changes after bariatric surgery: A systematic review. Obes Sci Pract. 2024;10(1):e741. https://doi.org/10.1002/osp4.7....
 
14.
Althumiri NA, Bindhim NF, Al-Rayes SA, et al. A Systematic Review Exploring Dietary Behaviors, Psychological Determinants and Life-style Factors Associated with Weight Regain After Bariatric Surgery. Healthcare (Basel). 2024;12(22):2243. doi:10.3390/healthcare12222243. PMID: 39595441; PMCID: PMC11594053.
 
15.
Bi Y, He L, Yan F, et al. Personal, external, and psychological factors influencing adherence to nutrition and diet in patients undergoing metabolic/bariatric surgery: a systematic synthesis of mixed methods research. Acta Diabetol. 2024;61(9):1083–1095. doi:10.1007/s00592-024-02319-9. Epub 2024 Jun 18. Erratum in: Acta Diabetol. 2025 Feb;62(2):291. doi:10.1007/s00592-024-02326-w. PMID: 38888635.
 
16.
Bolton D. A revitalized biopsychosocial model: core theory, research paradigms, and clinical implications. Psychol Med. 2023;53(16):7504–7511. doi:10.1017/S0033291723002660. Epub 2023 Sep 8. PMID: 37681273; PMCID: PMC10755226.
 
17.
Ćwięk A, Kowalska J, Izydorczyk B, et al. Personality profiles of candidate patients for surgical treatment of obesity in the context of recommendations for psychological interventions in the pre- and post-operative periods. Health Psychol Rep. 2024;13(4):327–340. doi:10.5114/hpr/181510. PMID: 41293438; PMCID: PMC12642464.
 
18.
Pfeiler TM, Egloff B. Personality and eating habits revisited: Associations between the big five, food choices, and Body Mass Index in a representative Australian sample. Appetite. 2020;149:104607. doi:10.1016/j.appet.2020.104607. PMID: 31945405.
 
19.
Huang T, Jiang D, Zhang D, et al. Personality traits and the response to lifestyle interventions for adult obesity: A systematic review and meta-analysis. Personality and Individual Differences 2024;219:112497. doi.org/10.1016/j.paid.2023.112497.
 
20.
Richter BI, Rao S, Pham L, et al. Personality Traits Predict Weight Loss Following Endoscopic Sleeve Gastroplasty: A Cohort Study with External Validation. Obes Surg. 2026;36(5):2105–2109. doi:10.1007/s11695-026-08504-9. Epub 2026 Mar 28. PMID: 41904289; PMCID:PMC13222320.
 
21.
Sekuła M. Jak współcześnie (TY)jemy? Psychologiczne aspekty otyłości. Warszawa: Difin; 2023.
 
22.
Sekuła M, Boniecka I, Paśnik K. Bulimia nervosa in obese patients qualified for bariatric surgery – clinical picture, background and treatment. Wideochir Inne Tech Maloinwazyjne. 2019;14(3):408–414. doi:10.5114/wiitm.2019.81312. Epub 2019 Jan 16. PMID: 31534571;PMCID: PMC6748054.
 
23.
McCrae RR, Costa PT. Osobowość dorosłego człowieka: perspektywa teorii pięcioczynnikowej. Kraków: Wydawnictwo WAM; 2005.
 
24.
Allen MS, Mishra M, Tashjian SM, et al. Linking Big Five personality traits to components of diet: A meta-analytic review. J Pers Soc Psychol. 2025;128(4):905–929. doi:10.1037/pspp0000526. Epub 2024 Nov 11. PMID: 39531692.
 
25.
Czepczor K, Brytek-Matera A. Psychologiczne aspekty nadwagi i otyłości. Warszawa: Difin; 2020.
 
26.
Sekula M, Jarczewska-Gerc E, Boniecka I, et al. XXL-TYPE PERSONALITY. Personality traits promoting excess body weight. Pol Przegl Chir. 2019;31;91(5):1–4. doi:10.5604/01.3001.0013.4177. PMID: 31702569.
 
27.
Zawadzki B, Strelau J, Szczepaniak P, et al. Inwentarz osobowości NEO-FFI. Warszawa: PTP; 1998.
 
28.
Bąk-Sosnowska M, Blicharski T, Bogdański P, et al. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na otyłość 2026. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości. Medycyna Praktyczna, 2026;1–241. https://www.mp.pl/ksiegarnia/p....
 
29.
Sutin AR, Ferrucci L, Zonderman AB, el al. Personality and obesity across the adult life span. J Pers Soc Psychol. 2011;101(3):579–92. doi:10.1037/a0024286. PMID: 21744974; PMCID: PMC3462003.
 
30.
AlBlooshi S, AlSabbah K, Thani S, et al. The big five personality traits and eating habits among female students at Zayed University. Front. Public Health. 2025;12:1490634. doi:10.3389/fpubh.2024.1490634.
 
31.
Buratta L, Pazzagli C, Delvecchio E, et al. Personality Features in Obesity. Front Psychol. 2021;14;11:530425. doi:10.3389/fpsyg.2020.530425. PMID: 33519568; PMCID: PMC7840523.
 
32.
Pipinos M, Mirajkar S, Samson K, et al. Exploring the association between preoperative personality assessment scales with postoperative metabolic surgery outcomes. Surg Obes Relat Dis. 2026;22(4):403–409. doi:10.1016/j.soard.2025.11.025. Epub 2026 Jan 7. PMID: 41611553.
 
33.
Diop M, Epstein D, Ruiz-Adame M. Personality traits associated with healthy diet and obesity: a systematic review. Eur J Public Health. 2021;31(3):ckab164.446. doi:10.1093/eurpub/ckab164.446.
 
34.
Strelau J, Doliński D. Psychologia akademicka tom 1. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne; 2024.
 
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543
Journals System - logo
Scroll to top