6
MNiSW
58.21
ICV
PRACA ORYGINALNA
 
CC BY-NC-ND 3.0
 
 

Palenie tytoniu wśród studentów pierwszego roku rzeszowskich uczelni

Paweł Więch 1,  
 
1
Instytut Pielęgniarstwa i Nauk o Zdrowiu, Wydział Medyczny, Uniwersytet Rzeszowski
2
Narodowy Instytut Leków w Warszawie
MONZ 2015;21(1):101–106
SŁOWA KLUCZOWE:
STRESZCZENIE ARTYKUŁU:
Wstęp:
Uzależnienie od wyrobów tytoniowych jest poważnym problemem w skali globalnej. Jest również głównym czynnikiem ryzyka w zakresie chorób układu krążenia, nowotworów czy chorób układu oddechowego. Z badań przeprowadzonych przez WHO wynika, że na świecie z powodu chorób odtytoniowych umiera 6 mln osób, zaś w 2030 liczba ta przekroczy 8 mln. W Polsce pali papierosy 31% obywateli. Niepokoi fakt, iż po produkty tytoniowe coraz częściej sięga nie tylko młodzież szkół średnich, ale również młodzież gimnazjalna oraz ze szkół podstawowych. Zasadne wydaje się zatem poznanie zachowań ryzykownych wśród młodzieży akademickiej w zakresie używania produktów tytoniowych.

Cel pracy:
Celem pracy była ocena rozpowszechnienia palenia tytoniu wśród studentów pierwszego roku uczelni rzeszowskich.

Materiał i metody:
Badaniami objęto ogółem 924 studentów pierwszego roku Uniwersytetu Rzeszowskiego oraz Politechniki Rzeszowskiej, studiujących na kierunkach: medycznym, humanistycznym i ścisłym. Badania przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem techniki ankiety. W opracowaniu statystycznym wykorzystano test niezależności chi-kwadrat.

Wyniki:
W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, iż ponad połowa badanej młodzieży akademickiej (67,4%) nie paliła papierosów (kierunek medyczny 71,6%, kierunek ścisły 67,7%, kierunek humanistyczny 66,0%). Okazjonalne palenie deklarowało 14,9% ankietowanych, codzienne 11,9%, kilka razy w tygodniu 3,6% respondentów. Ankietowani studenci za najczęstszą przyczynę palenia produktów tytoniowych podawali spotkania towarzyskie (15,4%) oraz uczucie przyjemności (8,0%). Większość respondentów (84,1%) uważała, iż palenie tytoniu powoduje choroby, zaś palenie w obecności innych osób jest bardzo szkodliwe (79,8%). Badani studenci (78,5%) uznali, iż zakaz palenia w miejscach publicznych jest słuszny.

Wnioski:
Niniejsza praca ukazała, iż palenie produktów tytoniowych staje się coraz mniej atrakcyjne w kręgach studenckich. Ankietowana młodzież pali papierosy najczęściej podczas spotkań towarzyskich, pomimo twierdzenia, że palenie w obecności innych osób jest bardzo szkodliwe.


Introduction:
Addiction to tobacco products is a serious global problem. It is also a main risk factor of cardiovascular diseases, cancer, or respiratory diseases. Studies conducted by the WHO show that 6 million people worldwide die due to tobacco-related diseases, and in 2030 this number will exceed 8 million. In Poland, 31% of citizens are smokers. It is an alarming fact that increasingly more frequently not only secondary school adolescents, but also those attending junior high and primary schools, reach for cigarettes. Therefore, it seems justifiable to recognize risky behaviours in the area of the use of tobacco products among university students.

Aim of research:
The aim of this study was to evaluate the prevalence of smoking among first year students of Rzeszow. universities.

Material and Methods:
The study covered a total of 942 first year students from the University of Rzeszów and Rzeszów University of Technology, studying the following disciplines: medical, humanities and exact sciences. The study was performed by the method of a diagnostic survey using a questionnaire technique. Statistical analysis was performed by chi-square test for independence.

Results:
The results of the study showed that more than a half of the students examined (67.4%) did not smoke cigarettes (71.6% students of medical disciplines, 67.7% from exact sciences and 66.0% students of humanistic disciplines). Occasional smoking was declared by 14.9% of respondents: 11.9% – daily, several times a week – 3.6%. The students in the survey indicated as the most common cause of smoking tobacco products: socializing (15.4%), and the feeling of pleasure (8.0%). The majority of respondents (84.1%) believed that smoking causes diseases and, in the presence of others, is very harmful (79.8%). The students (78.5%) agreed that prohibition of smoking in public places is right

Conclusions:
The study showed that smoking tobacco products is becoming increasingly less attractive among students. The young people in the survey most often smoke cigarettes during social gatherings, despite their declarations that smoking in the presence of others is very harmful.

 
REFERENCJE:
1. O’Donnell MJ, Xavier D, Liu L, Zhang H, Chin SL, Rao Melacini P., et al. Risk factors for ischaemic and intracerebral haemorrhagic stroke in 22 countries (the INTERSTROKE study): a case-control study. Lancet 2010; 376: 112–123.
2. Sharps M, Villegas A, Matthews J. Cognition at risk: gestalt / feature – intensive processing and cigarette smoking in college students. Current Psychology: Developmental 2005; 24(2): 102–112.
3. U.S. Department of Heath and Human Services. How Tobacco Smoke Causes Disease: The Biology and Behavioral Basis for Smoking-Attri-butable Disease. A Report of the Surgeon General. Atlanta, GA: U.S. Department of Health and Human Services, Centers for Disease Control and Prevention, National Center for Chronic Disease Prevention and Health Promotion, Office on Smoking and Health, 2010.
4. WHO report on the global tobacco epidemic 2011. Warning about the dangers of tobacco, WHO 2011.
5. Globalny sondaż dotyczący używania tytoniu przez osoby dorosłe (GATS). Podsumowanie wyników i wnioski. Polska 2009–2010. Mini-sterstwo Zdrowia 2010.
6. Dzwilewska I, Brzózka M, Ejsmont M. Rozpowszechnienie palenia tytoniu oraz świadomość szkodliwości tego nałogu dla zdrowia wśród studentów Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Przegląd Lekarski 2011; 68(10): 858–861.
7. Juszczak K, Gawłowicz K, Jachimowicz V. Palenie tytoniu wśród nie¬letnich a postawy rodziców wobec tego zjawiska. Przegląd Lekarski 2010; 69(10): 861–862.
8. Mazur J, Tabak I, Małkowska Szkutnik A. Społeczne uwarunkowania palenia tytoniu przez młodzież w wieku 13–18 lat oraz jej narażenie na bierne palenie w domu. Przegląd Lekarski 2011; 68: 10: 835–839.
9. Raport techniczny HBSC. Instytut Matki i Dziecka, Warszawa 2010.
10. WHO report on the global tobacco epidemic 2008. Warning about the dangers of tobacco, WHO 2008.
11. Centrum Badania Opinii Publicznej. Postawy wobec palenia papiero¬sów. BS/ 46/ 2008. BS/ 107/ 2012.
12. Siemińska A, Jassem J, Uherek M, Wilanowski T, Nowak R, Jassem E. Postawy wobec palenia tytoniu wśród studentów pierwszego roku medycyny. Pneumologia i Alergologia Polska 2006; 74: 377–382.
13. Wójtowicz Chomicz K, Kowal M, Kowalska M, Nieradko Iwanicka B, Borzęcki A. Analiza uzależnienia od nikotyny, motywacji do zaprze-stania palenia i narażenie na palenie bierne wśród studentów Akademii Medycznej w Lublinie. Problemy Higieny i Epidemiologii 2008; 89(1): 142–145.
14. Sejr H, Osler M. Do Smoking and Health Education Influence Student Nurses Knowledge, Attitudes and Professional Behavior? Preventive Medicine 2002; 34: 260–265.
15. Gromysz Kałkowska K, Unkiewicz Winiarczyk A, Szubartowska E. Problem palenia tytoniu wśród studentów w świetle badań ankietowych. Zdrowie Publiczne 2011; 121: 332–337.
16. Kołpa M, Grochowska A, Kubik B, Schlegel Zawadzka M. Palenie tytoniu wśród studentów Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Tarnowie kierunek pielęgniarstwo i informatyka. Problemy Higieny i Epidemiologii 2007; 88: 75–80.
17. Alexopoulos C, Jelastopulu E, Aronis K, Dougenis D. Cigarette smoking among university students in Greece: a comparison between medical and other students. Environ Health Prev Med. 2010; 15: 115–120.
18. Melani A, Verponziani W, Boccoli E, Alfea F. Piersante S. Tobacco smoking habits, attitudes and beliefs among nurse and medical students in Tuscany. European Journal of Epidemiology 2000; 16: 607–611.
19. Scott Sheldon L, Carey K, Carey M. Health behavior and college stu¬dents: Does Greek affiliation matter? Journal of Behavioral Medicine 2008; 31: 61–70.
20. Kurpas D, Mroczek B, Bielska D. Spożycie alkoholu i palenie tytoniu wśród studentów wyższych uczelni medycznych. Przegląd Lekarski 2012; 69(10): 893–895.
21. Strycharz Dudziak M, Nakonieczna Rudnicka M, Bachanek T. Postawy studentów stomatologii Uniwersytetu Medycznego w Lublinie wobec problemu palenia tytoniu. Przegląd Lekarski 2010; 67(10): 965–968.
22. Kleszczewska E. Badanie rozpowszechnienia palenia tytoniu wśród studentów Wyższej Szkoły Kosmetologii i Ochrony Zdrowia w Bia-łymstoku. Przegląd Lekarski 2007; 64: 781–785.
23. Walsh R, Cholowski K, Tzelepis F, Stojanovski E. Smoking prevalence, attitudes and confedence about tobacco roles among australian nursing students. Journal of Addictions Nursing 2012; 23(3): 181–190.
24. Maziak W, Mzayek F. Characterization of the smoking habit among high school students in Syria. European Journal of Epidemiology 2000; 16: 1169–1176.
25. Piko B. Does knowledge count? Attitudes toward smoking among medi¬cal, nursing and pharmacy students in Hungary. Journal of Community Health 2002; 27(4): 269–276.
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543