PRACA ORYGINALNA
Występowanie zaburzeń snu wśród personelu pielęgniarskiego
 
Więcej
Ukryj
1
Absolwentka Wydziału Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku
2
Zakład Medycyny Klinicznej, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Polska
3
Klinika Neurologii, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Polska
4
Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach, Polska
5
Wyższa Szkoła Planowania Strategicznego w Dąbrowie Górniczej, Polska
6
Zakład Medycyny Ratunkowej i Katastrof, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Polska
7
Absolwent Wydziału Lekarskiego, Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku
AUTOR DO KORESPONDENCJI
Piotr Szwedziński   

Wyższa Szkoła Planowania Strategicznego w Dąbrowie Górniczej, Kościelna 6, 41-303 Dąbrowa Górnicza, Polska
 
Med Og Nauk Zdr. 2018;24(2):126–132
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Cel pracy:
Określenie występowania bezsenności w grupie zawodowej pielęgniarek i pielęgniarzy oraz zbadanie czynników mających wpływ na to zjawisko.

Materiał i metody:
Badaniem objęto 179 przedstawicieli personelu pielęgniarskiego województwa podlaskiego. W badaniach wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego, a jako narzędzie użyto kwestionariusz autorskiej ankiety. Do oceny skali problemu bezsenności w ankietowanej grupie użyto narzędzi: skala nasilenia bezsenności ISI, ateńska skala bezsenności AIS, skala senności EPWORTH.

Wyniki:
Problem bezsenności występował u co czwartej ankietowanej osoby (skala ISI 22,3%, skala AIS 26,8%, skala Epworth 25,7%). Częstość występowania objawów bezsenności klinicznej wśród kobiet i mężczyzn była porównywalna. Stwierdzono, że na problem bezsenności znacząco wpływało występowanie chorób przewlekłych (skala ISI 37,7%, skala AIS 41%, skala Epworth 39,3%). Objawy kliniczne bezsenności istotnie częściej występowały u osób palących papierosy (skala ISI 21%, skala AIS 43,9%, skala Epworth 31,7%). Nie stwierdzono, aby na występowanie bezsenności wpływała płeć, wiek, miejsce pracy, tryb pracy czy liczba etatów zatrudnienia.

Wnioski:
1. Problem bezsenności dotyczy co czwartej osoby pracującej w zawodzie pielęgniarki i pielęgniarza. Jej występowanie jest niezależne od stażu pracy, liczby etatów, charakteru pracy czy płci, miejsca zamieszkania, stanu cywilnego, wskaźnika BMI. 2. Występowanie bezsenności znacząco nasilało się wraz z współistnieniem chorób przewlekłych jak i paleniem papierosów


Objectives:
Objectives. The objective of this study was to determine the prevalence of sleep disorders among nurses and nursing staff, as well as the factors influencing the phenomenon.

Material and methods:
The participants in this study were 179 nurses from Podlaskie Voivodeship. The diagnostic survey method with a questionnaire developed by the authors was used. Three other questionnaires were also used to assess the extent of the problem of insomnia within the study group: Insomnia Severity Index (ISI), Athens Insomnia Scale (AIS) and Epworth Sleepiness Scale (ESS).

Results:
Every fourth person was diagnosed with insomnia (ISI 22.3%, AIS 26.8%, Epworth 25.7%). Furthermore, the incidence of clinical insomnia among men and women was comparable. It was found that the prevalence of insomnia was significantly affected by the coexistence of chronic diseases (ISI 37.7%, AIS 41%, Epworth 39.3%). Clinical manifestations of insomnia were significantly more common in tobacco users (ISI 21%, AIS 43.9%, Epworth 31.7%). It was not proven that the prevalence of insomnia was dependent on gender, age, place or mode of work, number of posts held, physical activity, nor food intake 2 hours before bedtime.

Conclusions:
1. The problem of insomnia affects every fourth person working as a nurse. Its prevalence does not correspond with the length of service, number of posts held, character of work, gender, place of residence, marital status nor BMI. 2. The prevalence of insomnia was considerably increased by the coexistence of chronic illnesses and cigarette smoking.

 
REFERENCJE (19)
1.
Jośko J, Kasperczyk J. Ocena rozpowszechnienia i uwarunkowań za¬burzeń snu u pracowników zmianowych. Medycyna Pracy 2012; 63, 3: 573–583.
 
2.
Dębska G, Jabłońska P, Ławska W, Zięba M. Jakość snu studiującej młodzieży na przykładzie studentów pielęgniarstwa Podhalańskiej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Targu. Problemy Pielęgniarstwa 2008: 16/4: 374–378.
 
3.
Jośko J, Lau K. Zaburzenia snu jako problem zdrowia publicznego. Zdrowie Publiczne 2010; 120, 2: 199–202.
 
4.
Błońska BK, Gotlib J. Występowanie zaburzeń snu wśród studentów. Przegląd Medyczny Uniwersytetu Rzeszowskiego i Narodowego Instytutu Leków w Warszawie 2012; 4: 485–497.
 
5.
Daniluk J, Dudzińska M, Kiszczak-Bochyńska E, Malicka J, Neć M, Smoleń A, Tarach SJ, Zwolak A. Bezsenność – istotny problem w co¬dziennej praktyce lekarskiej – doniesienia wstępne. Family Medicine & Primary Care Reviev 2015; 17, 2: 90–93.
 
6.
Burdelak W, Pepłońska B. Praca w nocy a zdrowie pielęgniarek i po¬łożnych – przegląd literatury, Medycyna Pracy 2013; 64, 3: 397–418.
 
7.
Bastien CH, Valleries A, Morin CM. Validation of the Insomnia Severiy Index as an ouctome measure for insomnia resarch. Sleep. Med. 2001; 2, 4: 297–307.
 
8.
Fornal-Pawłowska M, Dorota Wołyńczyk-Gmaj D, Szelenberger W. Walidacja Ateńskiej Skali Bezsenności. Psychiatria Polska 2011; XLV, 2: 211–221.
 
9.
Johns MW. A new methods measuring daytime sleepines: the Epworth Sleepiness Scale. Sleep 1991; 14, 6: 540–545.
 
10.
Skalski M. Bezsenność – patogeneza i leczenie. Kosmos i problemy nauk biologicznych 2014; 63, 2: 233–243.
 
11.
Kasperczyk J, Jośko J, Cichoń-Lenart A, Lenart J. Epidemiologia za¬burzeń snu u młodzieży mieszkającej na Górnym Śląsk. Sen 2006; 6(1): 8–13.
 
12.
Krupka-Matuszczyk I. Zaburzenia snu u kobiet. Sen 2008; 8, 2: 73–77.
 
13.
Chmiel-Perzyńska I, Czabak O, Derkacz M, Kowalczyk D, Nowakowski A, Śmiech R, Wilczewska M. Czy zaburzenia snu i senność w ciągu dnia wpływają na wyrównanie metaboliczne cukrzycy? Badanie z za¬stosowaniem wybranych narzędzi diagnostycznych. Family Medicine & Primary Care Reviev 2013; 15, 2: 127–128.
 
14.
Andrzejczak D, Półchłopek P, Wojcieszak J, Zawilska BJ. Chronobio¬logiczne zaburzenia snu: obraz kliniczny, podejścia terapeutyczne. Farmacja Polska 2010; 66(3): 179–186.
 
15.
Kucharska A, Sińska B, Zacharewicz K. Konsekwencje pracy w systemie zmianowym. Zdrowie Publiczne 2011; 12(4): 431–436.
 
16.
Ogińska H, Pokorski J: Niedobór snu u pielęgniarek. Magazyn Pielęg¬niarek i Położnych 2006; 9: 12–13.
 
17.
Bilski B. Wpływ pracy zmianowej na sposób odżywiania się i patologie przewodu pokarmowego wśród pielęgniarek – wyniki badania piloto¬wego. Medycyna Pracy 2006; 57, 1: 15–19.
 
18.
Gryglewska B, Kańtoch A. Bezsenność w starszym wieku – przyczyny i możliwości leczenia niefarmakologicznego. Gerontologia Polska 2016; 24: 133–141.
 
19.
Żarowski M, Mojs E, Kleka P, Steinborn B. Ocena wpływu palenia tyto¬niu na występowanie bezsenności i nadmiernej senności w ciągu dnia w grupie zawodowej nauczycieli. Przegląd Lekarski 2007; 64: 645–648.
 
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543