PRACA ORYGINALNA
Ocena wiedzy pielęgniarek z oddziałów zabiegowych na temat zakażeń szpitalnych przenoszonych drogą kontaktową
 
Więcej
Ukryj
1
Wydział Nauki o Zdrowiu, Warszawski Uniwersytet Medyczny
2
Zakład Dydaktyki i Efektów Kształcenia, Wydział Nauki o Zdrowiu, Warszawski Uniwersytet Medyczny
 
Med Og Nauk Zdr. 2014;20(2):192–198
SŁOWA KLUCZOWE:
STRESZCZENIE ARTYKUŁU:
Wstęp:
Zakażenia szpitalne stanowią jeden z najpoważniejszych problemów współczesnej medycyny. Stanowią one duże zagrożenie nie tylko dla pacjentów, ale i dla pracowników ochrony zdrowia. Zakażenia krzyżowe przenoszone przez ręce stanowią 20–40% wszystkich zakażeń szpitalnych. Celem pracy była ocena, w zależności od wykształcenia, wiedzy pielęgniarek pracujących w oddziałach zabiegowych na temat zakażeń szpitalnych przenoszonych drogą kontaktową.

Materiał i metody:
W pracy zastosowano metodę sondażu diagnostycznego, technikę ankiety. Przebadano 100 pielęgniarek zatrudnionych w oddziałach chirurgicznych warszawskich i lubelskich szpitali o różnych profilach. W badaniach udział wzięły pielęgniarki z wykształceniem wyższym (mgr pielęgniarstwa) (Grupa 1) i wykształceniem średnim (Grupa 2). Badania były dobrowolne i anonimowe, z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza zawierającego 26 pytań zamkniętych jednokrotnego wyboru. Analiza statystyczna: STATISTICA 10.0 test U Manna-Whitneya. Za istotny statystycznie przyjęto poziom istotności statystycznej (p<0,05).

Wyniki:
Grupa pielęgniarek posiadających wyższe wykształcenie pielęgniarskie miała wyższy poziom wiedzy na temat zakażeń przenoszonych drogą kontaktową. W przypadku 10 spośród 24 zamieszczonych w ankiecie pytań wystąpiły istotne statystycznie różnice (p<0,05) pomiędzy grupą pielęgniarek z wykształceniem wyższym i średnim.

Wnioski:
Wnioski: 1. Wiedza pielęgniarek na temat zakażeń szpitalnych przenoszonych drogą kontaktową jest zróżnicowana i zależy od uzyskanego wykształcenia. 2. Wyższym poziomem wiedzy w zakresie zakażeń szpitalnych wykazały się pielęgniarki z wyższym wykształceniem, lecz nadal nie jest to poziom wiedzy zapewniający całkowite bezpieczeństwo zarówno pacjentowi, jak i pielęgniarce. 3. W związku z niewystarczającym poziomem wiedzy pielęgniarek na temat zakażeń szpitalnych istnieje pilna potrzeba podjęcia wszelkich działań edukacyjnych, wpływających na podniesienie poziomu wiedzy personelu pielęgniarskiego w tym obszarze. 4. Większa świadomość zagrożeń wynikających z zakażeń szpitalnych może wpłynąć na częstość przestrzegania procedur medycznych, podejmowanie świadomych działań w celu ograniczenia zakażeń szpitalnych.


Background:
Hospital infections are one of the major problems of contemporary medicine. They constitute a threat not only to patients, but also to health care professionals. About 20–40% of all hospital infections are cross-infections spread by the hands. The study aimed to assess the knowledge of nurses in surgical departments on hospital infections spread by the contact route in relation to education.

Material and Methods:
The study involved 100 randomly selected nurses employed in surgical departments in Warsaw and Lublin hospitals of different profiles. Group 1 comprised nurses with a Master›s degree, while Group 2 comprised those with a secondary school degree. Voluntary and anonymous questionnaire studies, a questionnaire developed by the authors, 26 close-ended simple choice questions were used. Statistical analysis was performed by Mann-Whitney U test, STATISTICA 10.0 software. The significance level was established at p < 0.05.

Results:
Statistically significant differences (p<0.05) between the nurses with a Master›s degree and those with a secondary school education occurred in the case of 10 out of 24 questions. The nurses with higher education had better knowledge on hospital infections spread by the contact route.

Conclusions:
1. The knowledge of nurses on hospital infections spread by the contact route is diverse and depends on the level of their education. 2. Nurses with a Master›s degree had better knowledge on hospital infections; however, this level of knowledge is still insufficient to fully protect patients and nurses. 3. Due to the insufficient level of knowledge of nurses on hospital infections, there is an urgent need to perform all necessary educational activities to improve the knowledge of nurses within this area. 4. Better awareness of threats associated with hospital infections may influence the frequency of following the medical procedures which, in turn, may influence the performance of conscious actions in order to prevent the incidence of hospital infections.

 
REFERENCJE (22):
1. Rożkiewicz D. Ręce personelu jako potencjalne źródło zakażeń szpitalnych. Zakażenia 2011; 5: 6–12.
2. Wójkowska-Mach J, Suetens C, Bulanda M. i wsp. Zakażenia miejsca operowanego w polskich szpitalach i europejskim programie HELICS. Zakażenia 2005; 2: 70–73.
3. Heczko P, Wójkowska-Mach J, Bulanda M. System Czynnego Nadzoru nad Zakażeniami Szpitalnymi. Kraków, PZWL, 2010.
4. Dzierżanowska D. (red.). Zakażenia szpitalne. Bielsko-Biała, Alfa- -Medica Press, wyd. II, 2008.
5. Wierzbińska M. Problemy związane z profilaktyką zakażeń w placówkach służby zdrowia. Zakażenia 2007; 3: 14–17.
6. Bulanda M, Tyski S, Ciuruś M. Zakażenia szpitalne w Polsce – stan wiedzy na kwiecień 2011. Raport programu – Stop Zakażeniom Szpitalnym. Program Promocji Higieny Szpitalnej. Warszawa, 2011.
7. Bulanda M. (red.). Zakażenia szpitalne na oddziałach zabiegowych. Kraków, PTZS, 2008.
8. Ochocka B. Zalecenia Konsultanta Krajowego w Dziedzinie Pielęgniarstwa Epidemiologicznego dotyczące redukcji ryzyka rozwoju zakażenia miejsca operowanego. 2010 r. Dostępny pod adresem: http://www. izbapiel.katowice.pl/pliki-do pobrania.html?func=fileinfo&id=626 (dostęp: 11.12.2012).
9. Bulanda M, Cieniała A, Heczko P. i wsp. Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Zakażeń Szpitalnych dotyczące zapobiegania zakażeniom miejsca operowanego (ZMO). Zakażenia 2002; 3–4: 5–6.
10. Ciuruś M. Procedury higieny w placówkach ochrony zdrowia. Instytut Problemów Ochrony Zdrowia, Warszawa, 2009.
11. Rohm-Rodowald E, Jakimiak B, Staniszewska M. Sterylizacja w Polsce – wyniki ankiety. Zakażenia 2005; 2: 6–10.
12. Tyski S. Mycie oraz dezynfekcja rąk przed operacjami chirurgicznymi. Zakażenia 2004; 2: 69–74.
13. Fleischer M, Fleischer-Stępniewska K. Higiena rąk – gdzie jesteśmy? Zakażenia 2011; 6: 14–21.
14. Garus-Pakowska A, Szatko F. Wiedza pielęgniarek na temat zakażeń związanych z opieką zdrowotną. Prob Hig Epidemiol 2009; 90(1): 45 49.
15. Laskowska A, Krajewska-Kułak E, Rolka H, Łukaszuk C, Krajewska K. Wstępna ocena wiedzy pielęgniarek na temat zakażeń szpitalnych. Mikol Lek 2003; 10 (4): 23–27.
16. Budek W. Blok operacyjny jako miejsce wysokiego ryzyka – zapobieganie zakażeniom szpitalnym. Pielęgniarstwo XXI wieku 2010; 3–4 (32–32): 56–62.
17. Garus A, Szatko F. Bariery w respektowaniu procedur higienicznych w subiektywnej ocenie personelu medycznego. Prob Hig Epidemiol 2008; 89 (2): 76–83.
18. Garus A, Szatko F. Przestrzeganie wzorców zachowań higienicznychprzez personel medyczny w szpitalach. Prob Hig Epidemiol 2006; 87.
19. Harris A, Samore M, Nafziger R. i wsp. A survey on handwashing practices and opinions of healthcare workers. J Hosp Infect 2000; 45: 134–145 (3): 45–53.
20. Creedon S. Healthcare workers´ hand decontamination practices: compliance with recommended quidelines. J Adv Nurs 2005; 51: 230–236.
21. Kosonóg K, Gotlib J. Ocena wiedzy pielęgniarek na temat aseptyki i antyseptyki w wybranych procedurach medycznych. Problemy Pielęgniarstwa 2010; 18 (1): 30–40.
22. Laskowska A, Krajewska-Kułak E, Łukaszuk C. i wsp. Samoocena przez pacjentów wiedzy na temat zakażeń szpitalnych. Prob Hig Epidemiol 2010; 91 (3): 32–39.
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543