PRACA ORYGINALNA
Nawyki żywieniowe kobiet – wybrane zagadnienia
 
Więcej
Ukryj
1
Zakład Profilaktyki Chorób Układu Krążenia, Instytut Zdrowia Publicznego Wydziału Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach
 
Med Og Nauk Zdr. 2014;20(3):325–329
SŁOWA KLUCZOWE:
STRESZCZENIE ARTYKUŁU:
Wstęp:
Prawidłowe zachowania żywieniowe należą do jednych z najważniejszych elementów zdrowego stylu życia. W każdym okresie rozwoju i życia człowieka utrzymanie prawidłowej masy ciała warunkuje zachowanie zdrowia, w znacznym stopniu zapobiega lub opóźnia rozwój chorób, a nawet poprawa skuteczności leczenia i rehabilitacji. Błędy w sposobie odżywiania prowadzą do powstania licznych zaburzeń w funkcjonowaniu organizmu.

Cel pracy:
Celem pracy było przedstawienie wybranych zagadnień nawyków żywieniowych kobiet hospitalizowanych z powodu chorób ginekologicznych.

Materiał i metody:
W anonimowych badaniach uczestniczyło 210 kobiet w wieku od 18 do 73 lat. Terenem badań były cztery oddziały ginekologiczne. W badaniach zastosowano sondaż diagnostyczny i analizę dokumentów. Wykorzystano kwestionariusz ankiety i Kartę Badania Pielęgniarskiego według własnego opracowania. Do badań kwalifikowano pacjentki w oparciu o następujące kryteria: 1. przyczyna hospitalizacji z powodu choroby lub chorób narządu rodnego (wyłączono kobiety w ciąży i po poronieniach); 2. wiek, co najmniej 18 lat (osoby pełnoletnie); 3. czas trwania hospitalizacji w oddziale ginekologicznym, co najmniej trzy doby pobytu; 4. uzyskanie od pacjentki zgody na udział w badaniach.

Wyniki:
Jedynie 21,4% kobiet oceniła swój sposób odżywiania jako zdrowy. Trzy główne posiłki regularnie spożywało 30,5% badanych. Jedynie u 36,7% analizowanej grupy respondentek występowała prawidłowa masa ciała. Wnioski.

Wnioski:
1. Nieprawidłową masę ciała stwierdzono u znacznej części badanej populacji; 2. Wraz z wiekiem zwiększał się odsetek kobiet otyłych i z nadwagą; 3. Większość badanych kobiet nie przestrzegała zasad zdrowego odżywiania; 4. Analizowane zwyczaje żywieniowe zależne były od poziomu wykształcenia respondentek.


Introduction:
Correct dietary habits belong to the most important elements of a healthy lifestyle. Keeping the proper body mass in every period of human development and life is a condition of retaining health. It also prevents or retards development of diseases and even improves efficiency of treatment and rehabilitation. The wrong diet leads to occurrence of many disturbances in the functioning of an organism.

Object of the study:
The object of this paper is to present selected issues concerning dietary habits of women hospitalised because of gynaecological diseases.

Material and Methods:
The anonymous research included 210 women aged from 18 to 73. The field of research was four gynaecological departments. In the research the method of diagnostic survey and the analysis of documents were used. Specially prepared survey questionnaire and Nurse’s Examination Form were used as the research tools. Patients were selected for the study on the basis of the following criteria: 1. the cause of hospitalisation was a disease or diseases of the genital organ (pregnant patients and those after miscarriage were excluded); 2. age, at least 18 years (adult patients); 3. the time of hospitalisation at the gynaecological ward was at least three days; 4. the patient expressed her consent to participate in the study

Results:
Only 21.4% of the women assessed their diet as healthy. The three main meals were regularly eaten by 30.5% of the respondents. Only 36.7% of the surveyed group had a proper body mass.

Conclusions:
1. An incorrect body mass was found in a large part of the surveyed population; 2. The percentage of obese and overweight women has increased with age; 3. Most surveyed women did not follow principles of healthy diet; 4. The analyzed dietary habits depended on the respondents’ level of education.

AUTOR DO KORESPONDENCJI:
Aleksandra Słopiecka
Zakład Profilaktyki Chorób Układu Krążenia, Instytut Zdrowia Publicznego Wydziału Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach, ul. IX Wieków Kielc 19, 25-317 Kielce
 
REFERENCJE (28):
1. Myszkowska-Ryciak J, Gurtatowska A, Harton A, Gajewska D. Poziom wiedzy żywieniowej a wybrane aspekty sposobu żywienia kobiet w okre¬sie ciąży. Probl Hig. Epidemiol. 2013; 94 (3): 600–604.
2. Wójtowicz E. Płeć, wiek, wykształcenie, samoocena stanu zdrowia, aktywność fizyczna a prawdopodobieństwo wystąpienia otyłości. Med Sport. 2008; 24 (6): 385–395.
3. Biela U, Pająk A, Kaczmarczyk-Chałas K, Głuszek J, Tendera M, Waśkiewicz A i wsp. Częstość występowania nadwagi i otyłości u kobiet i mężczyzn w wieku 20–74 lat. Wyniki programu WOBASZ. Kardiol Pol. 2005; 63: 6 (supl. 4): 51–54.
4. Karolkiewicz J, Pilaczyńska-Szcześniak Ł, Elegańczyk-Kot H, Nowak A, Kasprzak Z, Lawendowska M. Wskaźnik masy ciała a insulinooporność oraz parametry stresu oksydacyjnego u kobiet w podeszłym wieku. Gerontol Pol. 2009; 17 (2): 64–70.
5. Dydjow-Bendek D, Ejsmont J. Sposób żywienia a ryzyko wystąpienia chorób nowotworowych. Probl Hig Epidemiol. 2010; 91 (4): 618–622.
6. Wilanowska A, Sobczuk A. Otyłość u kobiet zakwalifikowanych do badania urodynamicznego. Prz Menopauz. 2007; 6 (4): 204–207.
7. Rusinowicz T, Gromek M, Olędzka-Oręziak M, Życińska K, Wardyn KA. Wpływ standardowej edukacji na zmianę masy ciała u pacjentów z cukrzycą typu 2 leczonych w Poradni Chorób Metabolicznych. Fam Med Prim Care Rev. 2009; 11 (3): 476–478.
8. Snih SA, Ottenbacher KJ, Markides KS, Kuo Y-F, Eschbach K, Goodwin JS. The Effect of Obesity on Disability vs Mortality in Older Americans. Arch Intern Med. 2007; 167 (8): 774–780.
9. Jasiak-Tyrkalska B, Frańczuk B, Jaworek J, Mosurska D. Wskaźnik masy ciała (BMI) a skuteczność postępowania rehabilitacyjnego w zmianach zwyrodnieniowych stawu kolanowego. Ortop Traumatol Rehabil. 2004; 6 (4): 467–471.
10. Stefańska A, Odrowąż-Sypniewska G, Senterkiewicz L. Wpływ masy ciała na nasilenie stanu zapalnego u zdrowych kobiet w okresie okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym. Endokrynol Otyłość 2006; 2 (4): 122–128.
11. Wołos J, Tarach JS, Klatka M. Występowanie otyłości i środowiskowych czynników ryzyka miażdżycy w grupie studentów uczelni wyższych w Lublinie. Endokr Otyłość 2009; 5 (2): 66–72.
12. Szczepaniak-Chicheł L, Mastej M, Jóźwiak J, Lukas W, Piwowarska W, Konduracka E i wsp. Występowanie nadciśnienia tętniczego w zależno¬ści od masy ciała w populacji polskiej – badanie LIPIDOGRAM 2004. Nadciśn Tętn. 2007; 11 (3): 195–204.
13. Buksińska-Lisik M, Lisik W, Zaleska T. Otyłość – choroba interdyscy¬plinarna. Przew Lek. 2006, 1: 72–77.
14. Gogojewicz A, Kasprzak Z, Pilaczyńska-Szcześniak Ł. Ocena sposobu odżywiania się kobiet aktywnych fizycznie w wieku 20–40 lat. Bromat. Chem. Toksykol. 2012, XLV, 3: 439–445.
15. Zalega J, Szostak-Węgierek D. Żywienie w profilaktyce nowotworów. Część I. Polifenole roślinne, karotenoidy, błonnik pokarmowy. Probl Hig Epidemiol. 2013; 94 (1): 41–49.
16. Measuring obesity – classification and description of anthropometric data. Copenhagen; WHO Regional Office for Europe Nutrition Unit. WHO: EUR/ICP/NUT, 1988, 125.
17. Grygiel-Górniak B, Przysławski J, Stelmach M, Grzymisławski M, Chuchracki M, Mosor M i wsp. Żywieniowe czynniki ryzyka aterogenezy w grupie otyłych kobiet po menopauzie z hipercholesterolemią. Probl Hig Epidemiol. 2010; 91(4): 537–543.
18. Friedrich M. Żywieniowa modyfikacja składu ciała i lokalizacji tkanki tłuszczowej u otyłych kobiet w okresie menopauzalnym. Prz Lek. 2007; 64 supl. 4: 19–23.
19. Seń M, Zacharczuk A, Lintowska A. Zachowania żywieniowe studentów wybranych uczelni wrocławskich a wiedza na temat skutków zdrowotnych nieprawidłowego żywienia. Piel Zdr Publ. 2012; 2, 2: 113–123.
20. Tomiak E. Badanie profilaktyczne chorób układu krążenia w praktyce lekarza rodzinnego – porównanie wartości wybranych parametrów po średnio dwóch latach od porady. Probl Med Rodz. 2008; 10(2): 87–91.
21. Babiarczyk B. Monitorowanie stanu odżywienia osób starszych hospi¬talizowanych na oddziałach oraz w zakładach opieki krótko- i długo¬terminowej. Gerontologia Polska 2008; 16 (1): 18–24.
22. Sempolska K, Stupnicki R. Relative fat content in young women with normal BMI but differing in the degree of physical activity. Rocz Państ Zakł Hig. 2007; 58 (1): 333–338.
23. Rywik S, Kupść W, Piotrowski W, Broda G, Piwoński J, Kurjata P i wsp. Wieloośrodkowe ogólnopolskie badanie stanu zdrowia ludności – pro¬jekt WOBASZ. Założenia metodyczne oraz logistyka. Kardiologia Polska 2005; 63, 6 (supl. 4): 51–59.
24. Stelmach W, Bielecki W, Bryła M, Kaczmarczyk-Chałas K, Drygas W. Wpływ czynników socjoekonomicznych, stylu życia i odczuwania stresu na występowanie otyłości u ludzi w wieku poprodukcyjnym. Wiad Lek. 2005; LVIII, 9–10: 481–490.
25. Kozak-Szkopek E, Baraniak J, Mieczkowska J. Rozpowszechnienie czynników ryzyka choroby niedokrwiennej serca w szóstej dekadzie życia. Gerontol Pol. 2006; 14(1): 18–24.
26. Rębacz E. Wskaźniki BMI i WHR u mieszkańców Szczecina w wieku powyżej 50 lat. Gerontol Pol. 2008; 16(1): 47–50.
27. Kulik TB, Jaworska J, Stefanowicz A, Rudnicka-Drożak E. Ocena wystę¬powania nadwagi i otyłości w populacji powiatu staszowskiego. W: ID Karwat. Epidemiologia chorób niezakaźnych w Polsce, ich następstwa zdrowotne i społeczne. Definiowanie i nazewnictwo niepełnospraw¬ności. Lublin: Wyd. Liber; 2005: 229–236.
28. Flegal KM, Kit BK, Orpana H, Graubard BI. Association of All-Cause Mortality With Overweight and Obesity Using Standard Body Mass Index Categories: A Systematic Review and Meta-analysis. JAMA. 2013; 309 (1): 71-82.
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543