6
MNiSW
58.21
ICV
PRACA ORYGINALNA
 
CC BY-NC-ND 3.0
 
 

Poziom wiedzy studentów Państwowej Szkoły Wyższej w Białej Podlaskiej na temat profilaktyki raka piersi

Beata Kosińska 1  ,  
 
1
Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej, Wydział Nauk o Zdrowiu i Nauk Społecznych, Katedra Zdrowia, Zakład Zdrowia Publicznego
MONZ 2015;21(3):260–265
SŁOWA KLUCZOWE:
STRESZCZENIE ARTYKUŁU:
Rak piersi jest nowotworem najczęściej diagnozowanym u kobiet, praktycznie niezależnie od wieku. Efekty leczenia zależą od stopnia zaawansowania i profilaktyki, którą należy podjąć wobec wszystkich kobiet i edukować je na temat samobadania piersi i innych metod diagnozowania raka. Celem pracy było określenie poziomu wiedzy studentów na temat profilaktyki nowotworu piersi. Badaniom poddano 100 losowo wybranych studentów Państwowej Szkoły Wyższej w Białej Podlaskiej, (60 kobiet i 40 mężczyzn) w wieku 21–28 lat. Narzędziem badawczym był autorski kwestionariusz ankiety składający się z 27 pytań. Wykazano, że rak piersi nie występował w rodzinach badanych (77% kobiet i 82% mężczyzn), studenci orientowali się w przyczynach choroby, wskazując najczęściej na geny BRC1 i BRC2 (po 40% kobiet i mężczyzn), i w objawach, spośród których najczęściej wymieniali guz w piersi (25% kobiet). Niepokojący jest fakt, że aż 25% kobiet i 15% mężczyzn było zdania, że nowotworowi nie można zapobiec, ale aż 78% kobiet i 60% mężczyzn było zdania, że profilaktykę nowotworu piersi należy rozpocząć w gimnazjum. Studenci nie posiadają wystarczającej wiedzy na temat metod diagnozowania nowotworu piersi i wieku kobiety, w którym powinna ona poddać się badaniom. Studentom sprawiało trudność określenie właściwego momentu na przeprowadzenie samobadania piersi, wskazań do mammografii i USG piersi. Sformułowano następujące wnioski:. badani ocenili swoją wiedzę na temat nowotworu piersi jako przeciętną, chociaż określili objawy i czynniki ryzyka nowotworu. Problem studentom sprawia samobadanie piersi, badane kobiety wykonują je zbyt rzadko, a mężczyźni nie wiedzą, kiedy należy je wykonać. Podstawowym źródłem wiedzy badanych na temat profilaktyki nowotworu piersi jest Internet.

AUTOR DO KORESPONDENCJI:
Diana Luiza Piaszczyk   
Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej, Wydział Nauk o Zdrowiu i Nauk Społecznych, Katedra Zdrowia, Zakład Zdrowia Publicznego, ul. Sidorska 95/97, Biała Podlaska
Beata Kosińska   
Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej, Wydział Nauk o Zdrowiu i Nauk Społecznych, Katedra Zdrowia, Zakład Zdrowia Publicznego, ul. Sidorska 95/97, Biała Podlaska
 
REFERENCJE:
1. Jeziorski A. Onkologia – podręcznik dla pielęgniarek. Warszawa: Wy¬dawnictwo Lekarskie PZWL; 2005: 95–96, 103, 104.
2. Perek D. Onkologia. Lublin: Wydawnictwo Czelej; 2009: 368, 369.
3. Didkowska J, Wojciechowska U, Zatoński W. Nowotwory złośliwe w Polsce w 2009 roku. Warszawa: Ministerstwo Zdrowia; 2011.
4. Jokiel M, Bielska-Lasota M. Czynniki ryzyka raka piersi: możliwości profilaktyki pierwotnej. Przegl Epidemiol, 2010; 64(3): 435–438.
5. Kleszczewska J. Wczesne rozpoznawanie raka sutka. Stand Med Lek Rodz. 2004; 10: 1048–1050.
6. Nita R, Leśniczak B, Słomska B. Wiedza i zachowania zdrowotne kobiet z województwa łódzkiego w zakresie profilaktyki raka piersi. Pielę XXI wieku. 2010; 1–2(30–31): 5 -8.
7. Stoppard M. W trosce o Twoje piersi. Praktyczny poradnik dla kobiet w każdym wieku. Warszawa: Kalliope; 1997:127–129.
8. Szewczyk K. Epidemiologia i profilaktyka raka piersi. W: Kornafel J (red.) Rak piersi. Warszawa: Centrum Medyczne Kształcenia Pody-plomowego; 2011: 5–14.
9. Tkaczuk-Włach J, Sobstyl M, Jakiel G. Rak piersi – znaczenie profilak¬tyki pierwotnej i wtórnej. Prz Menopauz. 2012; 4: 343–347.
10. Carney PA, Steinem E, Goodrich ME, Dietrich AJ, Kasales CJ, Weiss JE, et al. Discovery of breast cancers within 1 year of a normal screening mammogram: how are they found? Ann Fam Med. 2006; 4: 512 –518.
11. Mocarska A, Starosławska E, Żelazowska-Cieślińska I, Lech B, Brodzik A, Łosicki M i wsp. Metody uzupełniające w diagnostyce raka gruczołu piersiowego. W: Panko S (red.). Current tendencies in oncology and neoplasm prevention. Biała Podlaska: Instytut Zdrowia, Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej; 2011: 61–65.
12. McCready T,.Littlewood D, Jenkinson J. Breast self-examination and awareness: a literature review. J Clin Nurs. 2005; 14: 570–578.
13. Paździor A, Stachowska A, Zielińska A. Wiedza kobiet na temat profi¬laktyki raka piersi. Now Lek. 2011; 80(6): 419–422.
14. Majewski WM, Majewska A. Opinie studentów pielęgniarskich studiów zaocznych na temat profilaktyki nowotworów. Ann Acad Med Tet. Rocz¬niki Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie 2007; 53(3): 148–156.
15. Danaei G, Vander Hoorn S, Lopez AD, Murray CJ, Ezzati M. Compa¬rative risk assessment collaborating group (cancers) Causes of cancer in the world: comparative risk assessment of nine behavioral and en¬vironmental risk factors. Lancet 2005; 366: 1784–1793.
16. Tyczyński JE. Czy w Polsce można ograniczyć umieralność na nowo¬twory złośliwe piersi poprzez zorganizowany screaning? Nowotwory 2002; 6: 523–526.
17. Lorenc A, Pop T, Boychuk T. Wiedza kobiet po 40. r.ż. o czynnikach ryzyka i profilaktyce raka piersi. Young Sport Science of Ukraine 2012; 4: 59 65.
18. O’Malley MS, Fletcher SW. US Preventive Services Task Force. Screening for breast cancer with breast self-examination. A critical review. JAMA. 1987; 257(16): 2196–203.
19. Wołowski T, Wróblewska P. Ocena wiedzy gdańskich studentek na temat profilaktyki –Probl Hig Epidemiol. 2012; 93/2: 347–349.
20. Łepecka-Klusek C, Jakiel G, Krasuska ME, Stanisławek A. breast self examination among polish women of procreative age and the attached aignificance. Cancer Nurs; 2007; 30(1): 64–68.
21. Pawlicki M. Rak piersi – nowe nadzieje i możliwości leczenia. Wyd. Alfa Medica Press, Bielsko-Biała: 2002: 10, 13, 12, 17, 18, 19, 20.
22. Sawaryn D, Krukar D. Wiedza młodych kobiet na temat czynników ryzyka i profilaktyki raka piersi. Nowa Med. 2010; 4: 119–124.
23. Coughlin L. American Cancer Society releases annual guidelines for the early detection of cancer. Am. Fam. Physician. 2005; 71: 2202–2204.
24. Bordeaux BC, Bolen S, Brotman DJ. Beyond cardiovascular risk: the impact of obesity on cancer death. Cleve Clin J Med. 2006; 73: 945–950.
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543