6
MNiSW
58.21
ICV
PRACA ORYGINALNA
 
CC BY-NC-ND 3.0
 
 

Poziom wiedzy studentów Państwowej Szkoły Wyższej w Białej Podlaskiej na temat profilaktyki raka piersi

Beata Kosińska 1  ,  
 
1
Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej, Wydział Nauk o Zdrowiu i Nauk Społecznych, Katedra Zdrowia, Zakład Zdrowia Publicznego
MONZ 2015;21(3):260–265
SŁOWA KLUCZOWE:
STRESZCZENIE ARTYKUŁU:
Rak piersi jest nowotworem najczęściej diagnozowanym u kobiet, praktycznie niezależnie od wieku. Efekty leczenia zależą od stopnia zaawansowania i profilaktyki, którą należy podjąć wobec wszystkich kobiet i edukować je na temat samobadania piersi i innych metod diagnozowania raka. Celem pracy było określenie poziomu wiedzy studentów na temat profilaktyki nowotworu piersi. Badaniom poddano 100 losowo wybranych studentów Państwowej Szkoły Wyższej w Białej Podlaskiej, (60 kobiet i 40 mężczyzn) w wieku 21–28 lat. Narzędziem badawczym był autorski kwestionariusz ankiety składający się z 27 pytań. Wykazano, że rak piersi nie występował w rodzinach badanych (77% kobiet i 82% mężczyzn), studenci orientowali się w przyczynach choroby, wskazując najczęściej na geny BRC1 i BRC2 (po 40% kobiet i mężczyzn), i w objawach, spośród których najczęściej wymieniali guz w piersi (25% kobiet). Niepokojący jest fakt, że aż 25% kobiet i 15% mężczyzn było zdania, że nowotworowi nie można zapobiec, ale aż 78% kobiet i 60% mężczyzn było zdania, że profilaktykę nowotworu piersi należy rozpocząć w gimnazjum. Studenci nie posiadają wystarczającej wiedzy na temat metod diagnozowania nowotworu piersi i wieku kobiety, w którym powinna ona poddać się badaniom. Studentom sprawiało trudność określenie właściwego momentu na przeprowadzenie samobadania piersi, wskazań do mammografii i USG piersi. Sformułowano następujące wnioski:. badani ocenili swoją wiedzę na temat nowotworu piersi jako przeciętną, chociaż określili objawy i czynniki ryzyka nowotworu. Problem studentom sprawia samobadanie piersi, badane kobiety wykonują je zbyt rzadko, a mężczyźni nie wiedzą, kiedy należy je wykonać. Podstawowym źródłem wiedzy badanych na temat profilaktyki nowotworu piersi jest Internet.


Breast cancer is the most frequently diagnosed cancer in women, practically regardless of age. The effects of treatment depend on the severity and prevention which should be undertaken in relation to all women and educate them about breast self-examination and other methods of cancer diagnosis. The aim of the study was to determine the level of students› knowledge about the prevention of breast cancer. The study involved 100 randomly selected students of the State School of Higher Education in Biala Podlaska (60 women and 40 men) aged 21–28. The research instrument was a questionnaire designed by the author consisting of 27 items. It was confirmed that breast cancer did not occur in the respondents’ families (77% of women and 82% men), students were familiar with the causes of the disease – most frequently indicated by the genes BRC1 and BRC2 (40% of women and men), as well as with the symptoms – they most often reported tumour in the breast (25% of women). It is an alarming fact that as many as 25% of women and 15% of men believed that cancer cannot be prevented; however, according to as many as 78% of women and 60% of men, the prevention of breast cancer should begin in junior high school. Students do not possess sufficient knowledge concerning the methods of breast cancer diagnosis and the age at which women should undergo examinations. Students had difficulty determining the right time to carry out breast self-examination, indications for mammography and breast ultrasound. The following conclusions were formulated: the respondents evaluated their knowledge about breast cancer as mediocre, although they mentioned the symptoms and risk factors of cancer. The students had a problem with breast self-examination, which is too rarely performed by women, whereas men did not know when it should be performed. The primary source of the respondents’ knowledge about breast cancer prevention is the Internet. key words: prevention, breast cancer

AUTOR DO KORESPONDENCJI:
Diana Luiza Piaszczyk   
Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej, Wydział Nauk o Zdrowiu i Nauk Społecznych, Katedra Zdrowia, Zakład Zdrowia Publicznego, ul. Sidorska 95/97, Biała Podlaska
Beata Kosińska   
Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej, Wydział Nauk o Zdrowiu i Nauk Społecznych, Katedra Zdrowia, Zakład Zdrowia Publicznego, ul. Sidorska 95/97, Biała Podlaska
 
REFERENCJE:
1. Jeziorski A. Onkologia – podręcznik dla pielęgniarek. Warszawa: Wy¬dawnictwo Lekarskie PZWL; 2005: 95–96, 103, 104.
2. Perek D. Onkologia. Lublin: Wydawnictwo Czelej; 2009: 368, 369.
3. Didkowska J, Wojciechowska U, Zatoński W. Nowotwory złośliwe w Polsce w 2009 roku. Warszawa: Ministerstwo Zdrowia; 2011.
4. Jokiel M, Bielska-Lasota M. Czynniki ryzyka raka piersi: możliwości profilaktyki pierwotnej. Przegl Epidemiol, 2010; 64(3): 435–438.
5. Kleszczewska J. Wczesne rozpoznawanie raka sutka. Stand Med Lek Rodz. 2004; 10: 1048–1050.
6. Nita R, Leśniczak B, Słomska B. Wiedza i zachowania zdrowotne kobiet z województwa łódzkiego w zakresie profilaktyki raka piersi. Pielę XXI wieku. 2010; 1–2(30–31): 5 -8.
7. Stoppard M. W trosce o Twoje piersi. Praktyczny poradnik dla kobiet w każdym wieku. Warszawa: Kalliope; 1997:127–129.
8. Szewczyk K. Epidemiologia i profilaktyka raka piersi. W: Kornafel J (red.) Rak piersi. Warszawa: Centrum Medyczne Kształcenia Pody-plomowego; 2011: 5–14.
9. Tkaczuk-Włach J, Sobstyl M, Jakiel G. Rak piersi – znaczenie profilak¬tyki pierwotnej i wtórnej. Prz Menopauz. 2012; 4: 343–347.
10. Carney PA, Steinem E, Goodrich ME, Dietrich AJ, Kasales CJ, Weiss JE, et al. Discovery of breast cancers within 1 year of a normal screening mammogram: how are they found? Ann Fam Med. 2006; 4: 512 –518.
11. Mocarska A, Starosławska E, Żelazowska-Cieślińska I, Lech B, Brodzik A, Łosicki M i wsp. Metody uzupełniające w diagnostyce raka gruczołu piersiowego. W: Panko S (red.). Current tendencies in oncology and neoplasm prevention. Biała Podlaska: Instytut Zdrowia, Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej; 2011: 61–65.
12. McCready T,.Littlewood D, Jenkinson J. Breast self-examination and awareness: a literature review. J Clin Nurs. 2005; 14: 570–578.
13. Paździor A, Stachowska A, Zielińska A. Wiedza kobiet na temat profi¬laktyki raka piersi. Now Lek. 2011; 80(6): 419–422.
14. Majewski WM, Majewska A. Opinie studentów pielęgniarskich studiów zaocznych na temat profilaktyki nowotworów. Ann Acad Med Tet. Rocz¬niki Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie 2007; 53(3): 148–156.
15. Danaei G, Vander Hoorn S, Lopez AD, Murray CJ, Ezzati M. Compa¬rative risk assessment collaborating group (cancers) Causes of cancer in the world: comparative risk assessment of nine behavioral and en¬vironmental risk factors. Lancet 2005; 366: 1784–1793.
16. Tyczyński JE. Czy w Polsce można ograniczyć umieralność na nowo¬twory złośliwe piersi poprzez zorganizowany screaning? Nowotwory 2002; 6: 523–526.
17. Lorenc A, Pop T, Boychuk T. Wiedza kobiet po 40. r.ż. o czynnikach ryzyka i profilaktyce raka piersi. Young Sport Science of Ukraine 2012; 4: 59 65.
18. O’Malley MS, Fletcher SW. US Preventive Services Task Force. Screening for breast cancer with breast self-examination. A critical review. JAMA. 1987; 257(16): 2196–203.
19. Wołowski T, Wróblewska P. Ocena wiedzy gdańskich studentek na temat profilaktyki –Probl Hig Epidemiol. 2012; 93/2: 347–349.
20. Łepecka-Klusek C, Jakiel G, Krasuska ME, Stanisławek A. breast self examination among polish women of procreative age and the attached aignificance. Cancer Nurs; 2007; 30(1): 64–68.
21. Pawlicki M. Rak piersi – nowe nadzieje i możliwości leczenia. Wyd. Alfa Medica Press, Bielsko-Biała: 2002: 10, 13, 12, 17, 18, 19, 20.
22. Sawaryn D, Krukar D. Wiedza młodych kobiet na temat czynników ryzyka i profilaktyki raka piersi. Nowa Med. 2010; 4: 119–124.
23. Coughlin L. American Cancer Society releases annual guidelines for the early detection of cancer. Am. Fam. Physician. 2005; 71: 2202–2204.
24. Bordeaux BC, Bolen S, Brotman DJ. Beyond cardiovascular risk: the impact of obesity on cancer death. Cleve Clin J Med. 2006; 73: 945–950.
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543