PRACA ORYGINALNA
Badanie zachowań zdrowotnych i osobowości typu D wśród studentek dietetyki
 
Więcej
Ukryj
1
Katedra i Zakład Higieny, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu
2
Zakład Toksykologii i Ochrony Zdrowia w Środowisku Pracy, Katedra Toksykologii i Uzależnień, Wydział Zdrowia Publicznego w Bytomiu, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach
3
Katedra i Zakład Podstawowych Nauk Medycznych, Wydział Zdrowia Publicznego w Bytomiu, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach
AUTOR DO KORESPONDENCJI
Aleksandra Żelazko   

Zakład Toksykologii i Ochrony Zdrowia w Środowisku Pracy, Katedra Toksykologii i Uzależnień, Wydział Zdrowia Publicznego w Bytomiu, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach
 
Med Og Nauk Zdr. 2016;22(2):129–134
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Wprowadzenie i cel pracy:
Zachowania zdrowotne są przejawem ukształtowanej przez środowisko (np. działania edukacyjne) postawy jednostki wobec zdrowia. Oprócz czynników zewnętrznych, pewną rolę w tym procesie wydają się odgrywać również cechy osobowości. Celem pracy była ocena zachowań zdrowotnych oraz zbadanie związku pomiędzy nimi a osobowością typu D i występowaniem objawów depresyjnych u studentek dietetyki.

Materiał i metody:
Grupę badaną stanowiły studentki kierunku dietetyka Wydziału Zdrowia Publicznego Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Badanie przeprowadzono w okresie od kwietnia do maja 2015 roku i objęło ono 151 respondentek. Zastosowano następujące narzędzia badawcze: inwentarz zachowań zdrowotnych (IZZ), skalę DS14 oraz skalę depresji Becka.

Wyniki:
Do osobowości typu D zaliczono 43% respondentek, 19% do typu nie-D, pozostałe osoby (38%) reprezentowały tzw. typ pośredni. Stwierdzono, że osobowość różnicuje nasilenie zachowań zdrowotnych, ponieważ osoby typu D charakteryzowały się gorszą dbałością o zdrowie niż typu nie-D. Wykazano również, że u studentek z osobowością typu D znamiennie częściej niż w typie nie-D występują objawy depresyjne (43,08% vs 7,14%). Dalsza analiza potwierdziła dodatkowo, że osoby z depresją charakteryzuje gorsza dbałość o zdrowie.

Wnioski:
Istnienie korelacji pomiędzy osobowością typu D a gorszymi zachowaniami zdrowotnymi oraz depresją wśród studentek dietetyki wskazuje na konieczność zintensyfikowania działań edukacyjnych ukierunkowanych na umiejętność radzenia sobie z negatywnymi stanami emocjonalnymi, które zaburzając szeroko pojętą homeostazę ustroju, mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych w przyszłości.


Introduction:
Health behaviour pattern can be regarded as a manifestation of the environment shaped (e.g. education) individual attitude towards health. Besides external factors, some individual personality traits seem to play a role in this phenomenon. The aim of the study was to assess the relationship between health behaviour pattern and type D personality, as well as depression among students of dietetics.

Material and Methods:
The study group consisted of female dietetics students of the Public Health Faculty at the Medical University of Silesia. The survey was conducted from April – May 2015 and covered 151 respondents. The following research tools were employed: Inventory of Health-Related Behaviours (IZZ), a DS14 scale and the Beck Depression Inventory

Results:
ype D personality washe study group consisted of female dietetics students of the Public Health Faculty at the Medical University of Silesia. The survey was conducted from April – May 2015 and covered 151 respondents. The following research tools were employed: Inventory of Health-Related Behaviours (IZZ), a DS14 scale and the Beck Depression Inventory. observed in 43% cases, type non-D in 19%, while the remaining students (38%) were classified as an intermediate type of personality. It has been found that the type of personality may be regarded as the discriminant factor as far as the health pattern behaviour is concerned, i.e. type D respondents displayed worse health behaviours. Also, the prevalence of depression was significantly higher in type D than in type non-D (43.08% vs. 7.14%). Further analysis also demonstrated that subjects with depression give less priority to health issues.

Conclusions:
Association between type D personality and inferior health behaviour pattern, and depression symptoms among dietetics students indicate that some educational programmes enhancing negative emotions, stress and strains management ability, must be intensified. Such measures may contribute to reduction in serious health problem in the future.

 
REFERENCJE (25)
1.
Bell DL, Breland DJ, Ott MA. Adolescent and young adult male health: a review. Pediatrics. 2013; 132(3): 535–546.
 
2.
Inman DD, Van Bakergem KM, Larosa AC, Garr DR. Evidence-based health promotion programs for schools and communities. Am J Prev Med. 2011; 40(2): 207–219.
 
3.
Unger F. Health is wealth: considerations to european healthcare. Prilozi. 2012; 33(1): 9–14.
 
4.
Bernal-Delgado E, Christiansen T, Bloor K, Mateus C, Yazbeck AM, Munck J, Bremner J. ECHO Consortium. ECHO: health care performance assessment in several European health systems. Eur J Public Health. 2015; 25(1): 3–7.
 
5.
Cianciara D, Piotrowicz M, Gajewska M. Zasoby kadrowe zdrowia publicznego i promocji zdrowia w Polsce. Cz. III. Plany zawodowe studentów kierunku „zdrowie publiczne”. Probl Hig Epidemiol. 2010; 91(3): 482–488.
 
6.
Łaszek M, Nowacka E, Gawron-Skarbek A, Szatko F. Negatywne wzorce zachowań zdrowotnych studentów. Część II. Aktywność ruchowa i na-wyki żywieniowe. Probl Hig Epidemiol. 2011; 92(3): 461–465.
 
7.
Juczyński Z, Ogińska-Bulik N. Narzędzia pomiaru stresu i radzenia sobie ze stresem. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych, 2012.
 
8.
Versteeg H, Spek V, Pedersen SS, Denollet J. Type D personality and health status in cardiovascular disease populations: a meta-analysis of prospective studies. Eur J Prev Cardiol. 2012; 19(6): 1373–1180.
 
9.
Ogińska-Bulik N, Juczyński Z. Właściwości osobowości sprzyjające chorobom somatycznym – rola typu D. Psychoonkologia 2008; 1: 7–13.
 
10.
Juczyński Z. Narzędzia pomiaru w promocji i psychologii zdrowia. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych, 2012.
 
11.
Denollet J. DS14: standard assessment of negative affectivity, social inhibition, and Type D personality. Psychosom Med. 2005; 67(1): 89–97.
 
12.
Beck AT, Ward CH, Mendelson M, Mock J, Erbaugh J. An Inventory for Measuring Depression. Arch Gen Psychiatry 1961; 4: 561–571.
 
13.
Parnowski T, Jernajczyk W. Inwentarz Depresji Becka w ocenie nastroju osób zdrowych i chorych na choroby afektywne. Psychiatr Pol. 1977; 4: 417–421.
 
14.
Smoleń E, Cipora E, Penar-Zadarko B, Gazdowicz L. Wybrane zachowania zdrowotne młodzieży akademickiej a umiejscowienie kontroli zdrowia. Prz Med Uniw Rzesz Inst Leków 2012; 4: 474–484.
 
15.
Palacz J. Zachowania zdrowotne studentów w świetle wybranych uwarunkowań. Med Ogólna Nauki Zdr. 2014; 20(3): 301–306.
 
16.
Nowak G, Żelazko A, Nowak D, Waliczek M, Pawlas K. Zależność pomiędzy zachowaniami zdrowotnymi a poziomem stresu i występowaniem bezsenności oraz depresji u studentów zdrowia publicznego. Piel Zdr Publ. 2015; 5(3): 231–238.
 
17.
Ogińska-Bulik N. Osobowość typu D a ryzyko uzależnienia od czynności. Psychiatria 2010; 7(1): 11–24.
 
18.
Rogowska A. Pilotażowe badanie zachowań zdrowotnych i osobowości typu A wśród studentów wychowania fizycznego. W: Współczesne kierunki działań prozdrowotnych, red. Wolska-Adamczyk A, WSIiZ, Warszawa 2015, 105–121.
 
19.
Chodkiewicz J. Psychologia zdrowia. Wybrane zagadnienia, WSHE, Łódź 2005.
 
20.
Gupta S, Basak P. Depression and type D personality among undergraduate medical students. Indian J Psychiatry 2013; 55(3): 287–289.
 
21.
Richards D, Sanabria AS. Point-prevalence of depression and associated risk factors. J Psychol. 2014; 148(3): 305–326.
 
22.
Desouky Del-S, Abdellatif Ibrahem R, Salah Omar M. Prevalence and Comorbidity of Depression, Anxiety and Obsessive Compulsive Disorders among Saudi Secondary School Girls, Taif Area, KSA. Arch Iran Med. 2015; 18(4): 234–238.
 
23.
Pedersen SS, van Domburg RT, Theuns DA, Jordaens L, Erdman RA. Type D personality is associated with increased anxiety and depressive symptoms in patients with an implantable cardioverter defibrillator and their partners. Psychosom Med. 2004; 66(5): 714–719.
 
24.
Pedersen SS, Denollet J. Type D personality, cardiac events, and impaired quality of life: a review. Eur J Cardiovasc Prev Rehabil. 2003; 10(4): 241–248.
 
25.
Wiltink J, Beutel ME, Till Y, Ojeda FM, Wild PS, Münzel T, Blankenberg S, Michal M. Prevalence of distress, comorbid conditions and well being in the general population. J Affect Disord. 2011; 130(3): 429–437.
 
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543