PRACA POGLĄDOWA
Kwas foliowy – skutki niedoboru i zasadność suplementacji
 
Więcej
Ukryj
1
Samodzielna Pracownia Biologii Molekularnej Instytutu Medycyny Wsi im. W. Chodźki w Lublinie;
2
Katedra Zdrowia Publicznego Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie
3
Katedra i Klinika Ginekologii II Wydziału Lekarskiego z Oddziałem Anglojęzycznym Uniwersytetu Medycznego w Lublinie
4
Zakład Promocji Zdrowia, Żywności i Żywienia Instytutu Medycyny Wsi im. W. Chodźki w Lublinie
 
Med Og Nauk Zdr. 2012;18(1):65–69
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Wstęp:
Kwas foliowy należy do rozpuszczalnych w wodzie witamin z grupy B. Odgrywa ważną rolę w wielu procesach metabolicznych, a skutki jego niedoborów są niebezpieczne dla zdrowia i życia. Dostarczenie zgodnej z zapotrzebowaniem organizmu ilości folianu w diecie jest problematyczne ze względu na słabą biodostępność kwasu foliowego z produktów spożywczych stanowiących jego naturalne źródło, jak i straty podczas procesów technologicznych. Niezbędnym staje się więc stosowanie suplementacji, zwłaszcza przez określone grupy ludności w sposób szczególny narażone na niedobory tej witaminy. Pozwala to uniknąć powikłań zdrowotnych takich jak hiperhomocysteinemia, wady cewy nerwowej, niedokrwistość, czy zmniejszyć ryzyko wystąpienia zmian nowotworowych. Celem pracy była analiza dostępnego piśmiennictwa odnośnie do znaczenia kwasu foliowego dla zdrowia człowieka, charakterystyka najczęstszych konsekwencji zdrowotnych niedoboru folianu w organizmie, a także wskazanie korzyści wynikających z uzupełniania jego deficytu. Przedstawiony stan rzeczy powinien inicjować działania w obszarze zdrowia publicznego, mające charakter promocyjno-edukacyjny


Introduction:
Folic acid belongs to the group of vitamins B soluble in water. It plays an important role in many metabolic processes, and the effects of its deficiency are health and life threatening. The supply of the amount of folates in diet in accordance with the body demand is problematic, due to the poor bioavailability of folic acid from food products which are its natural source, and loses during the technological processes. Therefore, it becomes necessary to apply supplementation to specified population groups especially exposed to deficiency of this vitamin. This allows the avoidance of health complications, such as hyperhomocysteinemia, neural tube defects, anaemia and reduces the risk of occurrence of cancerous changes. The objective of the study was analysis of the available literature from the aspect of importance of folic acid for human health, the characteristics of the most frequent health consequences of folates deficiency, and also the indication of benefits resulting from the supplementation of this deficit. The presented state of affairs should initiate actions in the area of public health, which would be of a promotion-educational character. Key words folic acid, supplementation, deficiency, bioavailability

 
REFERENCJE (29)
1.
Czeczot H. Kwas foliowy w fizjologii i patologii. Postępy Hig Med Dośw. 2008; 62, 405-419.
 
2.
Brouwer IA, van Dusseldorp M, West CE, Steegers-Theunissen RP. Bioavailability and bioefficacy of folateand folic acid in man. Nutr Res Rev. 2001; 14(2): 267-294.
 
3.
Lucock M. Folic Acid: Nutritional Biochemistry, Molecular Biology, and Role in Disease Processes, Mol Genet Metab. 2000; 71(1-2): 121-138.
 
4.
Stanger O. Physiology of Folic Acid in Health and Disease. Curr Drug Metab. 2002; 3(2): 211-223.
 
5.
McNulty H, Pentieva K. Folate bioavailability. Proc Nutr Soc. 2004; 63(4): 529-536.
 
6.
Ziemlański Ś, Wartanowicz M. Rola folianow w żywieniu kobiet i dzieci. Pediatr Wspołcz Gastroenterol Hepatol Żywienie Dziecka. 2001; 3(2): 119-125.
 
7.
Borzozowska A, Sicińska E, Roszkowski W. Rola folianow w żywieniu osob starszych. ROCZN PZH 2004; 55(2): 159-164.
 
8.
Cylwik B, Chrostek L. Zaburzenia metabolizmu kwasu foliowego i homocysteiny w warunkach nadużywania alkoholu. Pol Merk Lek. 2011; 30(178): 295-299.
 
9.
Bieżanowska-Kopeć R, Leszczyńska T, Pisulewski P M. Oszacowanie zawartości folianow i innych witamin z grupy B w dietach młodych kobiet (20-25 lat) z wojewodztwa małopolskiego. Zywn Nauk Technol Ja. 2007; 6(55): 352-358.
 
10.
Kraczkowska S, Suchocka Z, Pachecka J. Podwyższone stężenie homocysteiny we krwi jako wskaźnik zagrożenia zdrowia. Biul Wydz Farm AMW. 2005; 3: 19-24.
 
11.
Wichlińska-Lipka M, Nyka WM. Rola homocysteiny w patogenezie chorob układu nerwowego. Forum Medycyny Rodzinnej. 2008; 2(4): 292-297.
 
12.
Januła A, Bogdan M, Kajdaniuk D, Sierek K, Borgiel-Marek H, Kos- -Kudła B, et al. Homocysteina a cukrzyca. Wiad Lek. 2005; 58(5-6): 319-323.
 
13.
Fojcik H, Moczulski D, Żukowska-Szczechowska E, Szydłowska I, Grzeszczak W. Wpływ polimorfizmow w genie MTHFR na rozwój nefropatii cukrzycowej u pacjentow z cukrzycą typu 2. Diabetol Dośw Klin. 2002; 2(3): 211-216.
 
14.
Ashfield-Watt PA, Pullin CH, Whiting JM, Clark ZE, Moat SJ, Newcombe RG, Burr ML, Lewis MJ, Powers HJ, McDowell IF. Methylenetetrahydrofolatereductase 677CT genotype modulates homocysteine responses to a folate-rich diet or a low-dose folic acid supplement: a randomized controlled trial. Am J Clin Nutr. 2002; 76(1): 180-186.
 
15.
Mrzygłod S. Wpływ odżywiania matki na rozwoj płodu. Probl Hig Epidemiol. 2007; 88(4): 402-407.
 
16.
Wyka J, Mikołajczak J. Podaż kwasu foliowego w racjach pokarmowych Wrocławianek w wieku 20-25 lat oraz ocena wiedzy o jego znaczeniu dla zdrowia. ROCZN PZH. 2007; 58: 633-540.
 
17.
Duthie SJ. Folic acid deficiency and cancer: mechanisms of DNA instability. Br Med Bull. 1999; 55(3): 578-592.
 
18.
Kim YI. Will mandatory folic acid fortification prevent or promote cancer? Am J Clin Nutr 2004; 80(5): 1123-1128.
 
19.
Urlich MC, Potter JD. Folate Supplementation: Too Much of a Good Thing? Cancer Epidemiol Biomarkers Prev. 2006; 15(2): 189-193.
 
20.
Smith AD, Kim YI, Refsum H. Is folic acid good for everyone? Am Clin Nutr. 2008; 87(3): 517-533.
 
21.
Eichholzer M, Tonz O, Zimmermann R. Folic acid: a public-health challenge. Lancet. 2006; 367(9519): 1352-1361.
 
22.
Chanarin I, Mollin DL, Anderson BB. Folic Acid Deficiency and the MegaloblasticAnemias. Proc R Soc Med. 1958; 51(9): 757-763.
 
23.
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia. Dz.U. 2005, nr 31, poz. 265.
 
24.
Jarosz M. Suplementy diety a zdrowie. Wydawnictwo Lekarskie PZWL. Warszawa; 2008.
 
25.
Hertrampf E, Cortes F, Erickson JD, Cayazzo M, Freire W, Bailey LB, et al. Consumption of Folic Acid–Fortified Bread Improves Folate Status in Women of Reproductive Age in Chile. J Nutr. 2003; 133(10): 3166-3169.
 
26.
Ehmke vel Emczyńska E, Kunachowicz H. Badanie ankietowe wśród kobiet w wieku rozrodczym dotyczące pierwotnej profilaktyki wad cewy nerwowej. Hygiene Public Health 2011; 46(1): 47-50.
 
27.
Jacques PF, Selhub J, Bostom AG, Wilson PW, Rosenberg IH. The effect of folic acid fortification on plasma folate and total homocysteine concentrations. N Engl J Med. 1999; 340(19): 1449-1454.
 
28.
Brouwer IA, van Dusseldorp M, Thomas C, Duran M, Hautvast J, Eskes T, et al. Low-dose folic acid supplementation decreases plasma homocysteine concentrations: a randomized trial. Am J ClinNutr. 1999; 69(1): 99-104.
 
29.
Smith D. Folic acid fortification: the good, the bad, and the puzzle of vitamin B-12. Am J ClinNutr. 2007; 85(1): 3-5.
 
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543