PRACA POGLĄDOWA
GORĄCZKA Q W POLSCE - POMIJANE ZAGROŻENIE (ARTYKUŁ DYSKUSYJNY)
 
Więcej
Ukryj
1
Z Zakładu Higieny i Parazytologii Środowiska Instytutu Medycyny Wsi im. Witolda Chodźki w Lublinie; Doradca Głównego Inspektora Sanitarnego
 
Med Og. 2009;15(2):202–217
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
On the basis of literature and own personal experience (as a clinician and epidemiologist), the author describes and discusses the situation of Q fever in Poland, as an omitted threat for public health and clinical problem.
 
REFERENCJE (79)
1.
Anusz Z. (editor): Q fevers in humans and animals – gorączka Q u ludzi i zwierząt. Wyd. ART. Olsztyn 1995,1-220.
 
2.
Anusz Z., Knap J.: Epizootiology, epidemiology and clinical characteristics of Q fever in Poland. 4th European Congress of Clinical Microbiology. Acropolis-Nice, France 1989. Book of Abstract, 301.
 
3.
Anusz Z., Walkowiak E., Krupa J., Kruszewska D., Rumin W., Ciecierski H.: Occurrence of Coxiella burnetii antibodies in bisons (Bison bonasus) from the Białowieski Primaeval Forest and in cattle and sheep from villages around it. 37 Annual Meeting of the European Association for Animal Production. Budapest 1986. Summary, tom 1, 538.
 
4.
Anusz Z., Knap J., Ziemka J., Piesiak Z., Borko K., Ciecierski H., Kruszewska D., Lewińska Z., Mikołajczyk E., Rumin W.: Dwa ogniska gorączki Q u ludzi i zwierząt w województwie olsztyńskim. Przegl. Epidem. 1986,40,349-361.
 
5.
Anusz Z., Knap J., Kuleta Z., Borko K., Platt-Samoraj A., Rączka A., Adamus J., Zduńczyk E., Lichtenstein C., Makiełkowski J.: Ognisko gorączki Q w fermie owiec w województwie olsztyńskim. Lekarz Wojskowy. 1988,64,9-10 (V),609-615.
 
6.
Anusz Z., Rehacek J., Piesiak Z., Knap J., Siemionek J., Ciecierski H., Lewicki P., Platt-Samoraj A.: Pierwsze w Polsce ognisko przyrodnicze gorączki Q w miejscowości „Łężany” w województwie olsztyńskim. XII Zjazd Pol. Tow. Epidemiol. I Lekarzy Chorób Zakaźnych. Serock 1991. Materiały, 199.
 
7.
Anusz Z., Rehacek J., Siemionek J., Kovacova E., Kocianova E., Lisak V., Platt-Samoraj A., Urvolgyi J.: Present Status on Q Fever in Olsztyn Province. 4th International Symposium on Rickettsiae and Rickettsial Diseases. Piestany Spa. 1990. Abstracts. P 23, 59-60.
 
8.
Anusz Z., Rehacek J., Knap J., Krauss H., Ciecierski H., Platt-Samoraj A., Wodecki W., Lewicki P.: Sytuacja epizootiologiczno-epidemiologiczna gorączki Q u bydla i ludzi w regionie Żuław. Acta Acad. Agricult. Techn. Olstinensis. Veterinaria (Poland). 1992,20,35-45.
 
9.
Anusz Z.: Gorączka Q jako problem epizootiologiczno-epidemiologiczny w świecie i w Polsce w latach 1956-1991. Acta Acad. Agricult. Tech. Olstinensis. Veterinaria (Poland). 1993,21,3-19.
 
10.
Anusz Z., Horban A., Knap J., Żarnowska-Prymek H., Kocik T., Jakubczak A.: Seroepidemiologiczne poszukiwania chorób odzwierzęcych wśród studentów V i VI roku Medycyny Weterynaryjnej ART w Olsztynie w latach 1992-1994. Roczniki Wojsk. Inst. Hig. Epidem. 1995,32, supl. 1,24.
 
11.
Burnet F.M., Freeman M.: Experimental studies on the virus of “Q” fever. Med. J. Austr. 1937,2,299-305.
 
12.
Ciecierski H., Anusz K., Borko K., Anusz Z., Tsakalidis S.: Występowanie przeciwciał anty Coxiella burnetii u zwierząt wolno żyjących w ogniskach gorączki Q w latach 1985-1988. Med. Weter. 1989,44,11,652-654.
 
13.
Cisak E., Chmielewska-Badora J., Mackiewicz B., Dutkiewicz J.: Prevalence of antibodies to Coxiella burnetii among farming population in eastern Poland. Ann. Agricult. Environ. Med. 2003,10,265-267.
 
14.
Cisak E.: Gorączka Q jako choroba zawodowa. Medycyna Ogólna. 2003,9 (XXXVIII),3,213-217.
 
15.
Cygan Z., Buczek J., Modzelewska A., Guzik Z.: Ognisko gorączki Q rozpoznane serologiczne w stadzie krów mlecznych. Medycyna Weterynaryjna. 1983,9,536-538.
 
16.
Derrick E. H.: “ Q” fever, a new fever entity: clinical features, diagnosis and laboratory investigations. Med. J. Austr. 1937,2,281-299.
 
17.
Frygin Cz., Lewińska Z., Woyciechowska S.: Badania nad rozprzestrzenieniem w kraju zakażeń wywołanych przez Rickettsia burneti. Przegl. Epid. 1978,32,385-396.
 
18.
Garrity G.M., Bell J.A., Lilburn T.: Order VI. Legionellales ord. nov. W: Brenner J.D., Krieg N.R., Staley J.T., Garrity G.M. (eds.): Bergey’s Manual of Systematic Bacteriology, second edition, vol. 2 (The Proteobacteria), part B (The Gammaproteobacteria). Springer, New York, 2005, 210.
 
19.
Gauduchon V., Chalabreysse L., Etienne J., Celard M., Benito Y., Lepidi H., Thivolet-Bejui F., Vandenesch F.: Molecular diagnosis of infective endocarditis by PCR amplification and indirect sequencing of DNA from valve tissue. J. Clin. Microbiol. J. Clin. Microbiol. 2003,4,2,763-766.
 
20.
Gawronowa H., Wagner K.: Ognisko gorączki Q w Gdańsku w roku 1962. Przegl. Epid. 1967,21,87-89.
 
21.
Gieszczykiewicz M.: Zagadnienia systematyki w bakteriologii – Zur Frage der Bakterien-Systematik. Bull. Pol. Acad. Scie. Series Sci. Biol. 1939,1,9-27.
 
22.
Glazunova O., Roux V., Freylikman O., Sekeyova Z., Fournous G., Tyczka J., Tokarevich N., Kovacova E., Marrie T.J., Raoult D.: Coxiella burnetii genotyping. Emerg. Infect. Dis. 2005,11,1211-1217.
 
23.
Grzeszczuk A.: Zakażenie Coxiella burnetii (gorączka Q). W: Cianciara J., Juszczyk J. (red.): Choroby zakaźne i pasożytnicze. Wyd. Czelej. Lublin 2007,756-758.
 
24.
Hencner Z., Buczyńska-Hencner S.: Badania nad występowaniem dodatnich odczynów serologicznych w kierunku gorączki Q. Annales U.M.C.S. Sectio D. (Lublin).1959,14,19,172-180.
 
25.
Hryniewiecki T., Tylewska-Wierzbanowska S., Rawczyńska-Englert I.: Próba oceny częstości występowania zapalenia wsierdzia w przebiegu przewlekłej gorączki Q. Przegl. Lek. 2001,58,7-8,759-761.
 
26.
Kaplan M.M., Bertagna P.: The geographical distribution of Q-fever. Bull. WHO. 1955,13,829-860.
 
27.
Knap J., Anusz Z., Borkowska J., Ziemka J., Kłos M., Rączka A.: Some Immunological Parameters in Patients post Q Fever Acute Period. Preliminary Report. I Congresso dell’ International College of Rickettsiologists: “Rickettsiology: the Present and the Future.” Palermo, Italy 1987. Abstracts., page 129.
 
28.
Knap J., Ziemka J., Adamus J., Borkowski P.J., Anusz Z., Minkowski B.: Abortive Myocarditis and Pericarditis in Acute Q Fever (Report of Two Cases). Ibidem, p. 147.
 
29.
Knap J.: Klinika gorączki Q u ludzi. W: Anusz Z. (red.): Q fever in human and Animals – gorączka Q u ludzi i zwierząt. Wyd. ART. Olsztyn 1995,85-109.
 
30.
Knap J., Ziemka J.: Gorączka Q – jako aktualny także w Polsce, problem wojskowej służby zdrowia. Lekarz Wojskowy. 1997,63,143-148.
 
31.
Kozielewicz D., Jendryczka A., Olczak A., Abdulhakeem Abdulgater: Opis przypadku gorączki Q. Wiad. Lek. 2006,LIX,3-4,274-276.
 
32.
Kruszewska D.: Izolacja Coxiella burnetii od krowy z ogniska gorączki Q. XXI Zjazd Pol. Tow. Mikrobiol., Olsztyn, 1987. Materiały Naukowe Zjazdu, 186.
 
33.
Kruszewska D., Lembowicz K., Tylewska-Wierzbanowska S.: Possible sexual transmission of Q fever among humans. Clinical infect. Dis. 1996,22,1087-1088.
 
34.
Kruszewska D., Tylewska-Wierzbanowska S.: Isolation of Coxiella burnetii from bull semen. Research in Veter. Science. 1997,62,299-300.
 
35.
Kurzeja K.: Zarys riketsjologii. PWN. Warszawa, 1979,1-337.
 
36.
Lutyński R.: Pierwsze ognisko gorączki Q na terenie Polski. Przegląd Lek. 1956,12,187-188.
 
37.
Lutyński R., Raginis Z., Ziemichód T., Koźmińska A.: Ognisko gorączki Q w Krakowie. Przegl. Epid. 1957,11,69-74.
 
38.
Madariaga M.G., Rezai K., Trenkholme G.M., Weinstein R.A.: Q fever, a biological weapon in your backyard. Lancet Infect. Dis. 2003,3,11,709-721.
 
39.
Marczyńska M.: Przypadek gorączki Q u 5-letniej dziewczynki. Pol. Tyg. Lek. 1988,44,28-29,677-678.
 
40.
Marmion B.P., Storm P.A., Ayres J.G., Semandric L., Mathews L., Winslow W., Turra M., Harris R.J.: Long-term persistence of Coxiella burnetii after acute primery Q fever. Quarterly J. Med. 2005,98,7-20.
 
41.
Marrie T.J. (editor): Q Fever. Volume 1. The Disease. CRC Press. Boca Raton. 1990.
 
42.
Marrie T.J., Raoult D.: Coxiella burnetii (Q fever). W: Mandell, Douglas and Bennett’s Principles and Practice of Infectious Diseases (eds.: Mandell G.L., Bennett J.E., Dolin R.) 6th edition. Elsevier, Churchill, Livingstone. Philadelphia, 2005. Tom 2, rozdział 186, 2296-2302.
 
43.
Maurin M., Raoult D.: Q fever. Clinical Microbiology Reviews. 1999,12,4,518-553.
 
44.
Mikołajczyk E., Lewińska Z.: Porównanie właściwości antygenowych trzech szczepów Coxiella burnetii na podstawie wyników serologicznych badań surowic ludzkich. Przegl. Epid. 1980,34,383-387.
 
45.
Mikołajczyk E., Lewińska Z., Dąbrowski Z.: Badania serologiczne w kierunku gorączki Q surowic ludzi stykających się zawodowo z bydłem i owcami. Przegl. Epid. 1980,34,3,303-309.
 
46.
Mikołajczyk E., Lewińska Z., Łojewska R., Rumin W., Kruszewska D.: Odczyny serologiczne u ludzi w epidemii gorączki Q. Przegl. Epidem. 1986.40,342-348.
 
47.
Milazo A., Hall R., Storm P.A., Harris R.J., Winson W., Marmion B.P.: Sexually transmitted Q fever. Clin. Infect. Dis. 2001,33,2,399-402.
 
48.
Niemczuk K.: Gorączka Q jako zoonoza. PIWET PIB. Puławy 2005, 1-63.
 
49.
Norlander L.: Q fever epidemiology and pathogenesis. Microbes Infect. 2000,2,4,417-424.
 
50.
Oleś A., Kurzeja K.: Zachorowania ludzi podczas epidemii gorączki Q w województwie rzeszowskim. Przegl. Epid. 1957,11,81-84.
 
51.
Oleś A., Kurzeja K., Berłowski J.: Przegląd kliniczny i serologiczny ozdrowieńców po gorączce Q. Przegl. Epid. 1958,12,171-176.
 
52.
Parker N.R., Barralet J.H., Bell A.M.: Q fever. Lancet. 2006,367,679-688.
 
53.
Parnas J. Irzykowska T., Kowalska H.: Badania nad gorączką Q w Polsce. I. Przegl. Epid. 1953,7,9-17.
 
54.
Piesiak Z., Anusz Z., Knap J., Ziemka J.: Ognisko gorączki Q w zakładzie przemysłu skórzanego. Medycyna Weterynaryjna. 1988,6,339-442.
 
55.
Platt-Samoraj A., Ciecierski H., Michalski M.: Role of goats in epizootiology and epidemiology of Q fever. Polish J. Veter. Sciences. 2005,8,1,79-83.
 
56.
Philip C.B.: Nomenclature of the pathogenic rickettsiae. Amer. J. Hyg. 1943,37,301-309.
 
57.
Raoult D., Mege J.-L., Marrie T.: Q Fever: Queries Remaining after Decades of Research. W: Scheld W.M., Craig W.A., Hughes J.M. (eds.):Emerging Infections 5. ASM Press, Washington D.C., 2001,29-56.
 
58.
Raoult D.: Q fever: still a mysterious disease. The Quarterly J. Med. 2002.95,491-492.
 
59.
Raoult D., Fennolar F., Stein A.: Q fever during pregnancy: diagnosis, treatment and follow-up. Arch. Intern. Med. 2002,162,701-704.
 
60.
Raoult D.: Introduction to Rickettsioses and Ehrlichioses. W: Mandell, Douglas, and Bennett’s Principles and Practice of Infectious Diseases (eds.: Mandell G.L., Bennett J.E., Dolin R.). 6th edition. Elseviere, Churchill, Livingstone. Philadelphia, 2005. Tom 2, rozdział 183, 2284-2287.
 
61.
Rehacek J., Tarasevich I.V.: Acari-borne Rickettsiae and Rickettsioses in Eurasia. Veda. Slovak Academy of Sciences. Bratislava, 1988. Rozdział: Q fever, 203-343.
 
62.
Samuel J.E., Frazier M.E., Mallavia L.P.: Correlation of plasmid type and disease caused by Coxiella burnetii. Infect. Immun. 1985,49,775-777.
 
63.
Scott G.R., Herr S.: Q fever. W: Coetzer J.A.W., Thomson G.R., Tustin R.C., Kriek N.P.J. (eds.): Infectious Diseases of Livestock with special reference to Southern Africa. Oxford University Pres.. Cape Town, Oxford, New York, 1994. volume 1,rozdział 38,390-395.
 
64.
Seshadri R., Paulsen I.T., Eisen J.A., Read T.D., Nelsen K.E., Nelsen W.C., Ward N.L., Tettelin H., Davidsen T.M., Beanan M.J., DeBoy R.T., Daugherty S.C., Brinkac L.M., Madupu R., Dodson R.J., Khouri H.M., Lee K.H., Carty H.A., Scanlan D., Heinzen R.A., Thompson H.A., Samuel J.E., Fraser C.M., Heidelberg J.F.: Complete genome sequences of the Q-fever pathogen, Coxiella burnetii. Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2003,100,5455-5460.
 
65.
Stempień R., Deroń Z., Górski T., Libich M., Vogel A., Dadak M.: Importowane surowce skórzane przyczyną zachorowania na gorączkę Q. Przegl. Epidem. 1985,39,218-223.
 
66.
Szarek J., Rotkiewicz T., Anusz Z., Khan M.Z., Chishiti M.A.: Pathomorphological pattern of heart muscle in bisons showing seropositive reaction to Coxiella burnetii. Patologia Polska. 1992,43,3,139.
 
67.
Szarek J., Rotkiewicz T., Anusz Z., Khan M.Z., Fabczak J.; Pathological changes of selected organs in bisons showing seropositive reactions to Coxiella burnetii. Pathol. Res. Pract. 1993,189,6-7,822.
 
68.
Świątecka A., Knap J.P.: Coxiella burnetii as a potential biological weapon. III International Conference „protection against bioterrorism”. Military Institute of Hygiene and Epidemiology. Biological Threat Identification and Countermeasure Center. Kazimierz Dolny, September 13, 2005.Contents.31-32.
 
69.
Tworek R., Serokowa D.: Badanie bydła w kierunku gorączki Q przy pomocy kapilarnego odczynu aglutynacji z mlekiem w północno-wschodnich województwach Polski. Przegl. Epid. 1959,13,2,273-277.
 
70.
Tylewska-Wierzbanowska S., Wesołowska M.: Występowanie zakażeń Coxiella burnetii (gorączka Q) u ludzi z grupy zwiększonego ryzyka na terenie Polski – przegląd serologiczny i ocena metod badawczych. Med. Dośw. Mikrobiol. 1992,44,153-160.
 
71.
Tylewska-Wierzbanowska S., Lewkowicz H., Wesołowska M.: Zakażenia Coxiella burnetii (gorączka Q) u zwierząt i ludzi w województwach leszczyńskim i poznańskim rozpoznane w badaniach serologicznych. Przegl. Epid. 1993,47,4,400-404.
 
72.
Tylewska-Wierzbanowska S., Kruszewska D., Chmielewski T.: Epidemics of Q fever in Poland in 1992-1994. Roczniki Akademii Medycznej w Białymstoku. 1996,41,123-127.
 
73.
Tylewska-Wierzbanowska S.: Gorączka Q. W: Kostrzewski J., Magdzik W., Naruszewicz-Lesiuk D. (red.): Choroby zakaźne i ich zwalczanie na ziemiach polskich w XX wieku. PZWL, Warszawa 2001,220-224.
 
74.
Validation of publication of new names and new combinations previously effectively published outside the IJSEM. Intern. J. Syst. Evol. Microbiol. 2005,55,2235-2238.
 
75.
Williams J.C., Thompson H.A. (eds.): Q Fever. The biology of Coxiella burnetii. CRC Press. Boca Raton, 1991.
 
76.
Wojciechowski E., Mikołajczyk E., Lewińska Z.: Aktywność antygenowa czterech szczepów Rickettsia burneti. Przegl. Epid. 1957,11,47-58.
 
77.
Wojciechowski E., Mikołajczyk E., Lewińska Z.: Przegląd serologiczny w kierunku gorączki Q niektórych grup ludności w Polsce. Przegl. Epid. 1957,11,59-64.
 
78.
Wojciechowski E.: The problem of Q fever in Poland. Bull. Inst. Marine Med. (Gdynia).1959,10,39-45.
 
79.
Woyciechowska S.M., Frygin Cz.: Riketsje. PIWRiL, Warszawa 1979, 1-158.
 
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543