PRACA POGLĄDOWA
Aktywność farmakologiczna olejków eterycznych i ich składników w leczeniu schorzeń układu pokarmowego
 
Więcej
Ukryj
1
Samodzielna Pracownia Biologii Molekularnej, Instytut Medycyny Wsi w Lublinie
2
Katedra Zdrowia Publicznego, Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie
3
Katedra i Zakład Biochemii i Biologii Molekularnej, Uniwersytet Medyczny w Lublinie
 
Med Og Nauk Zdr. 2011;17(4):202–205
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Wstęp:
Olejki eteryczne stanowią naturalne, wieloskładnikowe mieszaniny, powszechnie spotykane w świecie roślin. Wykorzystywanie surowców roślinnych, bogatych w olejki eteryczne, zarówno w celach kulinarnych jak i leczniczych jest niemal tak stare, jak ludzkość. Nie od dziś również wiadomo, że stosownie ziół i aromatycznych części roślin poprawia właściwości smakowo-zapachowe wielu różnych potraw. Mają one jednocześnie niezwykle korzystny wpływ na układ pokarmowy. Celem niniejszego artykułu jest zaprezentowanie bieżącego stanu wiedzy dotyczącej farmakologicznych właściwości olejków eterycznych i ich niektórych składników względem układu pokarmowego. Artykuł stanowi przegląd badań in vitro oraz in vivo, które dowodzą, że wybrane olejki eteryczne oraz ich niektóre składniki wykazują szerokie spektrum działania. Ponadto, artykuł przedstawia również potencjalne mechanizmy działania wybranych olejków eterycznych oraz ich po- szczególnych składników terpenowych. Pewne doniesienia literaturowe wskazują na spazmolityczną i przeciwbiegunkową aktywność olejków eterycznych powszechnie występujących w wielu surowcach roślinnych. Olejki eteryczne dobrze znanych, krajowych i niektórych egzotycznych roślin w badaniach przejawiają właściwości hepatoochronne oraz gastroprotekcyjne – hamują uszkodzenia błony śluzowej żołądka, wywoływane przez takie czynniki jak etanol, stres czy nadużywanie leków. Badania naukowe wydają się niezwykle obiecujące. Niemniej jednak, konieczne są dalsze analizy w celu potwierdzenia możliwości ich wykorzystania w terapii lub prewencji chorób układu pokarmowego człowieka. Być może naturalne olejki eteryczne w niedalekiej przyszłości będą powszechnie stosowane zamiast syntetycznych leków.


Introduction:
Essential oils are natural, multi-component mixtures, commonly found in the world of plants. The use of raw plant materials, rich in essential oils for culinary and therapeutic purposes, is almost as old as humanity. It is also well-known that the use of herbs and the aromatic parts of plants improves the fl avor and fragrance of many dishes, and simultaneously exerts an extremely benefi cial eff ect on the gastrointestinal system. The objective of the presented study was the presentation of the current state of knowledge concerning the pharmacological properties of essential oils and their selected components on the gastrointestinal system. The article reviews the in vitro and in vivo studies confi rming that selected essential oils and some of their components show a wide range of activities. Furthermore, the article also shows the potential mechanisms of action of selected essential oils and their individual compounds (terpenes). Some reports from literature indicate a spasmolytic and antidiarrheal activity of essential oils commonly occurring in many plant raw materials. The essential oils of well-known, domestic, and some exotic plants have been reported to show hepatoprotective and gastroprotective properties – they inhibit injuries of the gastric mucosa, induced by such factors as ethanol, stress, and medications abuse. The scientifi c fi ndings seem to be very promising. Nevertheless, future studies are necessary in order to confi rm their potential application in the treatment and/or prevention of gastrointestinal diseases in humans. Possibly, in the near future, natural essential oils will be widely used instead of synthetic medicines.

 
REFERENCJE (20)
1.
Madeira SVF, Matos FJA, Leal-Cardoso JH, Criddle DN. Relaxant effects of the essential oil of Ocimum gratissimum on isolated ileum of the guinea pig. J Ethnopharmacol 2002;81:1-4.
 
2.
Hajhashemi V, Sadraei H, Ghannadi AR, Mohseni M. Antispasmodic and anti-diarrhoeal eff ect of Satureja hortensis L. essential oil. J Et nopharmacol 2000;71:187-192.
 
3.
Grabowska K, Ellnain M, Janeczko Z. Olejki eteryczne w leczeniu schorzeń przewodu pokarmowego. Aromaterapia 2009;3(57),15:34- 48.
 
4.
Lis-Balchi M, Hart S. Studies on the mode of action of the essential oil of Lavender (Lavandula angustifolia P. Miller). Phytother Res 1999;13:540- 542.
 
5.
Sadraei H, Ghannadi A, Malekshahi K. Relaxant eff ect of essential oil of Melissa offi cinalis and citral on rat ileum contractions. Fitoterapia 2003;74,5:445-452.
 
6.
Kastner U, Glasl S, Jurenitsch J. Achillea millefolium – A bile remedy? Refl ections about the actual use of an old medicinal plant. Z Phytother 1995;16:34-36.
 
7.
Mazzanti G, Lu M, Salvatore G. Spasmolytic action of the essential oil from Hyssopus offi cinalis L. var. decumbens and its major compo-nents. Phytother Res 1998;12:92-94.
 
8.
Tangpu V, Yadav AK. Antidiarrheal activity of Cymbopogon citratus and its main consituent, cytral. Pharmacologyonline 2006;2:290-298.
 
9.
Grabowska K, Ellnain M, Janeczko Z. Gastroprotekcyjne działanie olejkow eterycznych część 2. Aromaterapia 2010;4(62)16:12-19.
 
10.
Hasegawa C, Matsunaga T, Kawasuji T, Haruo S, Tadashi T, Rihei T, et al. Antiulcer Components in Essential Oil from Leaves of Crypto-meri japonica. Annual Report of Toyama prefectural Institute for Pharmaceutical Research 1999;26:39-43.
 
11.
Barocelli E, Calcina F, Chiavarini M, Impicciatore M, Bruni R, Bianchi A, et al. Antinociceptive and gastroprotective eff ects of inhaled and orally administered Lavandula hybrida Reverchon „Grosso” essential oil. Life Sci 2004;6:213-223.
 
12.
Bakkali F, Averbeck S, Averbeck D, Idaomar M. Biological eff ect of essentials oils. Review Food Chem Toxicol 2008;46:446-475.
 
13.
Grabowska K, Ellnain M, Janeczko Z. Gastroprotekcyjne działanie olejkow eterycznych część 1. Aromaterapia 2010;3(61)16:14-27.
 
14.
De Vries AC, Kuipers EJ, Rauws EAJ. Helicobacter pylori Eradication and Gastric Cancer: When Is the Horse Out of the Barn. Am J Gastroenterol 2009;104(6):1342-1345.
 
15.
Fritz E. Helicobacter pylori and gastric cancer. CME 2009;27(5):220- 222.
 
16.
Mahady BG, Pendland SL, Stoia A, Hamill FA, Fabricant D, Dietz BM, et al. In vitro susceptibility of Helicobacter pylori to botanical ex-tracts used traditionally for the treatment of gastrointestinal disorders. Phytother Res 2005;19:988-991.
 
17.
Nakhaemi MM, Malekzadeh F, Khaje-Karamoddin M, Ramezani M. In vitro Anti-Helicobacter pylori Eff ects of Sweet Basil (Ocimum basilicum L.) and Purple Basil (Ocimum basilicum var. purpurascens. Pak J Biol Sci 2006;9,15:2887-2891.
 
18.
Ohno T, Kita M, Yamaoka Y, Imamura S, Yamamoto T, Mitsufuji S, et al. Antimicrobial Activity of Essential Oils against Helicobacter pylori. Helicobacter 2003;8:207-215.
 
19.
Ali SM, Khan AA, Ahmed I, Musaddiq M, Ahmed KS, Polasa H, et al. Antimicrobial activities of Eugenol and Cinnamaldehyde against the human gastric pathogen Helicobacter pylori. Ann Clin Microbiol Antimicrob 2005;4:20 doi:10.1186/1476-0711-4-20 www.ann-clinmicrob. com/content/4/1/20 (dostęp 2011-08-08).
 
20.
Lima CF, Sousa FD, Ferreira MJ, Lima Jr RCP, Tome AR, Cardoso JHL, et al. Croton zehntneri Essential Oils Prevents Acetaminophen Induced Acute Hepatotoxicity in Mice. Rec Nat Prod 2008;2:135-140.
 
eISSN:2084-4905
ISSN:2083-4543